Thứ Ba, 24 tháng 3, 2026

Vai trò quan trọng của phụ nữ trong nền kinh tế

 

VAI TRÒ QUAN TRỌNG CỦA PHỤ NỮ TRONG NỀN KINH TẾ

Báo cáo của Tổng cục Thống kê năm 2024 cho thấy, 63% phụ nữ Việt Nam đang tham gia lực lượng lao động, một tỷ lệ ấn tượng so với mức trung bình thế giới.

Năm 2024, tổng kim ngạch xuất khẩu dệt may đạt 44 tỷ USD. Với khoảng 75% lao động là nữ, những bàn tay khéo léo, tỉ mỉ của họ đã tạo nên những sản phẩm chất lượng, đưa thương hiệu dệt may Việt Nam vươn xa trên thị trường quốc tế.

Trong ngành nông nghiệp, phụ nữ đảm nhiệm vai trò quan trọng từ trồng trọt, chế biến, đóng gói đến xuất khẩu nông sản. 

Ở các vùng đồng bằng, miền núi, tỷ lệ lao động nữ làm việc trong ngành nông nghiệp lên đến 70%, đóng vai trò nòng cốt trong sản xuất lúa gạo, cà phê, hồ tiêu, trái cây xuất khẩu.

Họ không chỉ đảm bảo an ninh lương thực mà còn góp phần nâng cao giá trị nông sản Việt Nam trên thị trường thế giới.

Tuy nhiên, phụ nữ không chỉ đóng vai trò là lực lượng lao động sản xuất mà còn đang từng bước khẳng định vị thế trong giới doanh nhân và quản lý. Theo Báo cáo Năng lực cạnh tranh doanh nghiệp nhỏ và vừa 2024, tỷ lệ phụ nữ giữ vị trí quản lý và lãnh đạo doanh nghiệp chiếm khoảng 30%, một con số ấn tượng trong khu vực Đông Nam Á. 

Tại Việt Nam, phụ nữ hiện làm chủ hơn 100 nghìn doanh nghiệp vừa và nhỏ, chiếm 20% tổng số doanh nghiệp loại này. Tỷ lệ doanh nghiệp do phụ nữ làm chủ của Việt Nam được đánh giá đứng thứ hạng cao trong khu vực Đông Nam Á. 

Đặc biệt, 51% doanh nghiệp Việt Nam hiện có phụ nữ nằm trong cơ cấu chủ sở hữu, cao hơn nhiều so với các quốc gia khác. 

Rào cản và thách thức

Theo đánh giá của Tổ chức Lao động Quốc tế (ILO) năm 2023, phụ nữ Việt Nam có mức lương trung bình thấp hơn nam giới khoảng 13%, dù cùng trình độ và vị trí công việc. Còn theo báo cáo của Tổng cục Thống kê, trong 9 tháng năm 2024, thu nhập bình quân tháng của lao động nam là 8,6 triệu đồng, cao gấp 1,34 lần thu nhập bình quân tháng của lao động nữ với mức 6,4 triệu đồng. 

Chênh lệch này xuất phát từ nhiều nguyên nhân, trong đó có tư duy truyền thống vẫn cho rằng nam giới là trụ cột kinh tế chính, trong khi phụ nữ thường bị đánh giá thấp hơn về khả năng đảm nhiệm các vị trí quan trọng.

Bên cạnh đó, phụ nữ còn phải đối mặt với rào cản về mặt xã hội. Nhiều nghiên cứu chỉ ra rằng, phụ nữ khi làm lãnh đạo thường phải chứng minh năng lực gấp đôi so với nam giới. 

Họ bị đánh giá không chỉ bởi hiệu suất công việc mà còn bởi tiêu chuẩn về hình ảnh, giao tiếp, cách ứng xử. 

Cũng vì định kiến này, phụ nữ gặp nhiều khó khăn hơn trong việc thăng tiến lên các vị trí lãnh đạo cấp cao.

Áp lực từ trách nhiệm gia đình cũng khiến nhiều phụ nữ khó toàn tâm cho sự nghiệp như nam giới. Một khảo sát từ World Bank cho thấy, phụ nữ thường phải gánh vác trách nhiệm gia đình nhiều hơn so với nam giới, khiến họ bị hạn chế cơ hội học tập nâng cao kỹ năng, tham gia các mạng lưới kinh doanh quan trọng.

Xu hướng và cơ hội

Dù vẫn còn những rào cản nhất định nhưng chưa bao giờ phụ nữ lại có nhiều cơ hội để bứt phá và khẳng định mình trong nền kinh tế như hiện nay. Cuộc cách mạng công nghệ 4.0, xu hướng số hóa, kinh tế tuần hoàn và nhu cầu phát triển bền vững đang mở ra một thời kỳ mới, nơi phụ nữ không chỉ là người tham gia, mà còn là người định hình tương lai của nền kinh tế Việt Nam. 

Trong thời đại mà số hóa đang trở thành "xương sống" của nền kinh tế, phụ nữ đang tận dụng công nghệ để vượt qua những giới hạn truyền thống, tạo dựng chỗ đứng vững chắc trong thị trường lao động và kinh doanh. 

Các công việc tự do (freelancer) trong lĩnh vực thiết kế, sáng tạo nội dung, marketing số, giảng dạy trực tuyến… đang giúp phụ nữ, đặc biệt là những người còn "nặng gánh" việc nhà vẫn có thể chủ động kiếm thu nhập mà không cần từ bỏ trách nhiệm gia đình.

Không chỉ tham gia nền kinh tế số, phụ nữ Việt Nam đang đóng vai trò tiên phong trong làn sóng khởi nghiệp sáng tạo. Sự phát triển của thương mại điện tử và các nền tảng công nghệ đang giúp phụ nữ dễ dàng bắt đầu kinh doanh hơn bao giờ hết. 

Không cần cửa hàng vật lý, không cần hệ thống phân phối truyền thống, nhiều nữ doanh nhân đã tận dụng các sàn thương mại điện tử để đưa sản phẩm của mình ra thị trường nội địa và quốc tế. 

Kinh tế xanh và Kinh tế tuần hoàn

Khi thế giới đang chuyển dịch mạnh mẽ sang mô hình kinh tế xanh và phát triển bền vững, phụ nữ không chỉ là người hưởng lợi từ xu hướng này, mà còn là những người tiên phong trong công cuộc thay đổi. 

Theo báo cáo của Cơ quan Liên hợp quốc về bình đẳng giới và trao quyền cho phụ nữ (UN Women), phụ nữ có xu hướng ưu tiên các giải pháp kinh doanh bền vững hơn nam giới.

Tại Việt Nam, các nữ doanh nhân đang đi đầu trong các lĩnh vực như thời trang tái chế, nông nghiệp hữu cơ, sản xuất nhựa sinh học, năng lượng sạch.

Không chỉ trong sản xuất, phụ nữ còn đi đầu trong phong trào tiêu dùng xanh. Theo các kết quả nghiên cứu, 65% phụ nữ kiểm soát chi phí hộ gia đình trong tổng chi tiêu toàn cầu (khoảng 40 nghìn tỷ USD). 

Trong hai năm 2022 - 2023, hơn 55.226 phụ nữ đã được đào tạo về chuyển đổi số và tài chính xanh, giúp họ mở rộng cơ hội kinh doanh và tiếp cận thị trường toàn cầu… Những sáng kiến này không chỉ giúp phụ nữ khởi nghiệp, mà còn góp phần quan trọng vào phát triển kinh tế theo hướng bền vững tại Việt Nam.

Thứ Hai, 23 tháng 3, 2026

Vận dụng thuần thục 3 loại tư duy này, ắt công thành danh toại, hưởng lợi cả đời

 

VẬN DỤNG THUẦN THỤC 3 LOẠI TƯ DUY NÀY, ẮT CÔNG THÀNH DANH TOẠI, HƯỞNG LỢI CẢ ĐỜI

 

Giáo sư tâm lý học Đại học Stanford Carol Dweck đã đề cập trong cuốn "Tăng trưởng suốt đời" rằng:

Điều quyết định sự khác biệt giữa con người không phải là tài năng hay sự siêng năng mà là cách tư duy.

Trong nhiều trường hợp, việc có tư duy đúng đắn thậm chí còn quan trọng hơn việc chỉ làm việc chăm chỉ. Người bình thường thay đổi kết quả, người xuất sắc thay đổi lý do, chuyên gia hàng đầu thay đổi tư duy.

 

3 phương thức tư duy cấp cao nhất sau đây, một khi được phát triển, sẽ được sử dụng trong suốt cuộc đời của bạn.

 

Đối mặt với khó khăn: Tư duy phát triển

Trong quá trình trưởng thành, chúng ta không thể tránh khỏi những thất bại, áp lực và khó khăn, mỗi người sẽ có những thái độ khác nhau để đối mặt với chúng.

Một số người không thể hồi phục, trong khi những người khác trở nên dũng cảm hơn khi chiến đấu; một số người tự hủy hoại bản thân, trong khi những người khác lại biến chúng thành động lực.

 

Tôi đã từng nghe câu nói này: "Đau khổ có thể là một bài học. Nếu bạn tận dụng tốt nó, bạn là người thông minh". Và loại trí thông minh này đến từ việc có tư duy phát triển. 

Những người có tư duy phát triển sẽ không ngại thử thách, coi khó khăn là cơ hội để phát triển và tích cực phát huy khả năng của mình. 

 

Tư duy phát triển có thể không giải quyết được mọi vấn đề, nhưng khi nghiến răng bước đi một chặng đường dài, chúng ta sẽ thấy rằng mình đã từ bỏ bản thân tiêu cực và nhút nhát một thời và trở thành người có thể quyết định hướng đi cho tương lai của mình. Khi bạn đủ năng lực và đủ mạnh mẽ thì mọi bất mãn sẽ chỉ là chuyện quá khứ.

 

Cố gắng tìm cách: tư duy trả sách

Einstein từng nói: "Nghĩ những điều người khác không dám nghĩ, bạn đã thắng một nửa trận chiến; làm những điều người khác không dám làm, bạn sẽ thành công nửa còn lại". Khi gặp khó khăn, bạn có thể tìm ra lối thoát bằng cách thay đổi cách suy nghĩ.

 

Vào những năm 1990, Thư viện Anh đã chuyển từ tòa nhà cũ ở London sang tòa nhà mới ở St. Pancras. Thư viện cũ có hơn 13 triệu cuốn sách, ước tính chi phí di chuyển sẽ lên tới 3,5 triệu bảng.

Nếu bạn là người phụ trách, bạn có thể nghĩ ra cách nào để giảm ngân sách dự án? Một thủ thư trẻ đến gặp giám đốc và nói với ông: "Tôi có cách, chỉ cần đưa cho tôi 1,5 triệu bảng".

Ngày hôm sau, chàng trai đăng tin này trên báo: Từ nay trở đi, Thư viện Anh mở cửa cho công chúng mượn miễn phí và không giới hạn. Tuy nhiên, do thư viện chuyển địa điểm nên người mượn sách được yêu cầu trả lại sách cho thư viện mới được chỉ định.

 

Người thanh niên trẻ đã chuyển đổi tư duy cố hữu "chuyển sách" sang tư duy "trả sách". Với chi phí không quá một phần ngân sách ban đầu, 90% công việc di dời đã được hoàn thành.

Những đòn bẩy của tư duy rất mạnh mẽ. Khi gặp khó khăn và đi vào ngõ cụt, hãy quay đầu lại, biết đâu bạn có thể đến được nơi sáng lạn hơn.

Biết đâu là thứ quan trọng: tư duy trừ

Trong cuộc sống, hầu hết mọi người đều nghĩ sở hữu là hạnh phúc, nhưng họ không bao giờ nghĩ rằng hạnh phúc đến từ việc biết buông bỏ. Nhiều người liều lĩnh tự "bổ sung" cho mình: xe sang, biệt thự, tiêu nhiều tiền, địa vị, quyền lực, danh vọng. Ham muốn khó được thỏa mãn, con người đi chệch khỏi con đường hạnh phúc. Cuối cùng, càng sống lâu, càng mệt mỏi.

 

Trên thực tế, chỉ khi học cách làm "phép trừ" thì chúng ta mới có thể "cộng" vào cuộc sống. Đối nhân, tử tế; đối sự, cẩn trọng và sáng suốt, cẩm lên được, bỏ xuống được.

Trong một thế giới phức tạp, con người thường gặp rắc rối với nhiều cám dỗ và lựa chọn khác nhau. Chỉ khi học cách đưa ra lựa chọn, họ mới có thể tập trung vào những gì thực sự quan trọng.

 

Làm gì và không làm gì, đây là chìa khóa để đạt được sự nghiệp. Tư duy quyết định lối thoát. Độ cao mà tư duy không thể đạt tới thì bước chân cũng chẳng thể chạm được vào.

Những cuốn sách bạn đã đọc, những con đường bạn đã đi, những điều bạn đã trải qua và những người bạn đã gặp đều là những bước đệm để nâng cấp tư duy của bạn. 

Nếu bạn tiếp tục mài giũa mọi thứ, trau dồi và nhìn nhận vấn đề ở một góc rộng hơn, một ngày nào đó bạn sẽ thoát ra khỏi vòng tròn giam hãm mình và nhìn ra thế giới rộng lớn hơn.

 

Như Nguyễn

Ngoại hình bộc lộ nhiều thứ thú vị, từ tính cách, khí chất đến kiến thức và kinh nghiệm sống


NGOẠI HÌNH BỘC LỘ NHIỀU THỨ THÚ VỊ, TỪ TÍNH CÁCH, KHÍ CHẤT ĐẾN KIẾN THỨC VÀ KINH NGHIỆM SỐNG

Khuôn mặt con người theo thời gian sẽ có nhiều thay đổi bởi chịu tác động của môi trường. Vì thế, cơ mặt, làn da sẽ lão hoá, gây ra nhiều thay đổi về ngoại hình.

Ngoài ra theo quan niệm của người xưa, những thay đổi tâm lý của một người có thể ảnh hưởng đến ngoại hình của họ.

Từ xa xưa, người ta tin rằng những thay đổi về tâm lý có thể gây ra những thay đổi về ngoại hình. Ví dụ, những thay đổi về cảm xúc của một người có thể ảnh hưởng đến diện mạo khuôn mặt của người đó.

 

Vì vậy, trong cuộc sống hằng ngày, người có tâm tính vui vẻ, tốt bụng thường có vẻ ngoài đoan trang, rạng rỡ. Một người siêng năng, kiên trì và không chịu đầu hàng trước thất bại sẽ có vẻ ngoài tràn đầy năng lượng tích cực.

Nếu một người có mưu đồ và thường lợi dụng lợi ích cá nhân để gây thiệt hại cho người khác, họ thường có vẻ ngoài là khó ưa và có đôi mắt liên láo.

 

Và trong một xã hội coi trọng ngoại hình, việc có ngoại hình hấp dẫn có thể mang lại nhiều lợi thế hơn. Chẳng hạn như khi đi xin việc, người có ngoại hình đẹp thường được ưu ái hơn.

Từ xa xưa, những người có ngoại hình đẹp luôn thu hút sự chú ý và có rất nhiều người quý mến, hỗ trợ.

Đánh giá con người qua vẻ bề ngoài có sai không?

Nhà tâm lý học người Mỹ Frevert đã có nghiên cứu về việc đánh giá người khác qua vẻ bề ngoài. Ông nhấn mạnh đây không chỉ là bản năng mà còn là bản chất con người. Con người không thể kìm nén được bản năng ăn sâu này, và bộ não của họ khó có thể đưa ra những quyết định đi ngược lại với bản năng này.

 

Hành vi đánh giá con người qua vẻ bề ngoài không chỉ giới hạn ở việc đánh giá ngoại hình của một người mà nó còn liên quan rộng đến hành vi, lời nói, phong cách ăn mặc và khí chất.

Cái gọi là hiệu ứng ưu tiên là một khái niệm được đề xuất bởi nhà tâm lý học người Mỹ AS Lochins, còn được gọi là hiệu ứng đầu tiên, hiệu ứng ưu tiên hay hiệu ứng ấn tượng đầu tiên.

Hiệu ứng này cho rằng ấn tượng đầu tiên được hình thành trong lần tương tác đầu giữa mọi người có thể có tác động quyết định đến các mối quan hệ trong tương lai.

 

Ngoại hình của một người đóng một vai trò quan trọng trong hiệu ứng ưu việt. Ví dụ, trong các hoạt động xã hội, chúng ta thường vô thức thích những người có vẻ ngoài thân thiện và tính cách vui vẻ, nghĩ rằng họ dễ gần và hòa đồng hơn.

“Ngoại hình” là sự đánh giá về hình ảnh tổng thể của một người chứ không chỉ giới hạn ở đường nét khuôn mặt. Một người dù không có khuôn mặt nổi bật nhưng nếu có kiến thức sâu rộng và tầm nhìn rộng sẽ khiến mọi người cảm thấy dễ chịu hơn trong quá trình giao tiếp.

 

Ngoại hình của một người không chỉ được quyết định bởi di truyền mà còn bị ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố như ý chí cá nhân, kiến thức, tính cách, rèn luyện, khí chất và kinh nghiệm sống. Dù cha mẹ có cho chúng ta bộ mặt như thế nào thì chúng ta đều có cơ hội nuôi dưỡng một tâm hồn đẹp. Điều này không liên quan đến khuôn mặt mà chúng ta sinh ra.

 

Ứng Hà Chi