Thứ Bảy, 13 tháng 12, 2025

Phải làm sao khi có quá nhiều thứ ta muốn làm trong đời?

 

PHẢI LÀM SAO KHI CÓ QUÁ NHIỀU THỨ TA MUỐN LÀM TRONG ĐỜI?

 

Cuộc sống muôn màu luôn mang tới cho ta hàng ngàn cơ hội hấp dẫn.

Vì thế mà ta muốn nắm lấy tất cả, muốn tham gia khóa học này, thực hiện dự án kia, đọc cuốn sách đó, học kỹ năng nọ, trong khi cũng phải đi làm, dành thời gian cho bản thân, gia đình, bạn bè nhưng thời gian chỉ vẻn vẹn trong một hoặc hai tháng tới?

Điều này vẫn luôn là một vòng luẩn quẩn: Sự hào hứng ngập tràn khắp tâm trí bạn, khiến bạn lập tức tận dụng tối đa thời gian biểu của mình để làm mọi thứ. Nghĩ rằng, người khác làm được, vậy tại sao mình không thể chứ? Và bạn bắt đầu thực hiện.

 

Để bắt đầu, tôi xin phép được chia sẻ câu chuyện của mình:


Vài năm trước, khi quyết định nghỉ việc để thay đổi cuộc đời, có hàng ngàn thứ mà tôi muốn làm: lập một kênh Youtube chia sẻ về các mối quan hệ, trở thành một nghệ sĩ biểu diễn trực tiếp, tạo một blog riêng, làm freelancer tạm thời, trở thành một nhà khai vấn, tập yoga và thiền, du lịch khắp thế giới và nhiều điều khác nữa.

 

Tôi muốn và đã cố gắng thực hiện những dự định này cùng một lúc. Và kết quả thì không như mong đợi, chẳng có gì nên hồn.

Sự quá tải nhanh chóng lấy đi toàn bộ thời gian nghỉ ngơi của tôi; cảm giác mặc cảm và nỗi sợ bị bỏ lỡ(*) thì luôn thường trực mỗi khi tôi cố gắng làm việc – bởi tôi sợ khi ấy mình lại đang bỏ lỡ một công việc khác. Điều này khiến cuộc sống của tôi không khác gì một mớ hỗn độn giữa những ưu tiên cho công việc và bản thân; chúng rút cạn năng lượng, sự tập trung, niềm vui sướng thay vì mang đến cảm giác thỏa mãn như ý tưởng ban đầu.


Rồi tôi ngộ ra: Mình phải có một cái nhìn bao quát hơn.


Sự thật là, khi quá bận rộn, mất tập trung, hoặc thiếu tỉnh táo, bản năng ta lập tức tìm những hướng đi và giải pháp mới. Ta thử phần mềm năng xuất mới, đọc một cuốn sách mới, ta thay đổi danh sách việc cần làm cũng như lộ trình hướng tới mục tiêu đã đề ra, ta làm tất cả mọi thứ để cải thiện hiệu quả công việc, nhưng lại bỏ qua yếu tố quan trọng nhất: nhu cầu bản thân – điều thôi thúc ta đạt lấy những mục tiêu ban đầu.

 

Thế là tôi tự hỏi: “Mình thực sự cần gì?”

Khi còn bé, ta biết điều mình cần và cách để thể hiện nó: Khóc mỗi khi ta đói, buồn ngủ, hoặc cần vỗ về; còn ta cười khi được chơi cùng, được quan tâm. Nhưng càng lớn thì mọi việc trở nên phức tạp hơn. Ngoài những nhu cầu thiết yếu để tồn tại, ta nhận ra mình còn cần được công nhận, quan tâm, phải được học hỏi cũng như biết cách để tự phát triển bản thân v.v. Nghe có vẻ như một danh sách các mục tiêu cồng kềnh và phức tạp phải không?

Nhưng sự thật không phải như vậy, mọi điều trên đều tuân theo một quy luật: Ta cảm thấy hạnh phúc khi có được những gì ta muốn (và những nhu cầu này đơn giản hơn bạn nghĩ rất nhiều.)

Khi tự hỏi “tôi cần gì?” thay vì “tôi phải làm gì?”, mọi thứ trở nên dễ hiểu hơn.

 

Khi tìm lại giá trị của bản thân, không thể tránh khỏi những “sự thật mất lòng.” Chẳng hạn như, công việc bạn làm thực chất chỉ để hài lòng cha mẹ; hay bạn đang sống vì kỳ vọng của người khác. Đừng nản lòng! Hãy cứ tiếp tục hỏi cho tới khi bạn hiểu được: Tại sao mình quá coi trọng suy nghĩ của người khác? Tại sao mình không thể chấp nhận bản thân mình? Phải làm sao để cha mẹ vẫn yên lòng? Làm gì để hàn gắn lại mối quan hệ này đây?

 

Thế là bạn đang đi đúng hướng rồi đó.


Nhưng, khi nhìn lại, cho dù nhu cầu của ta có nhiều đến bao nhiêu, thì thời gian cũng chỉ là hữu hạn. Và rồi ta lại phải học cách ưu tiên công việc. Thế là một vấn đề mới lại nảy sinh: “Làm sao để tôi có thể tối ưu hóa hành động của mình của để có thể đáp ứng nhiều nhu cầu nhất có thể?”

 

Điều này đơn giản thôi, hãy thử nghĩ bạn có thể chạy bộ cùng bạn bè thay vì ngồi café, thế là bây giờ bạn vừa có thể gặp gỡ bạn bè và đồng thời nâng cao thể chất. Tôi khuyên bạn nên tìm một công việc thỏa mãn nhu cầu bản thân nhưng cũng mang đến cho bạn sự ổn định về tài chính. Nhờ vậy, bạn có thể sống vui vẻ, thỏa mãn, và có thể mang tới giá trị tốt đẹp tới mọi người.

 

Đôi khi ta chỉ cần một cái nhìn bao quát hơn.

Từ đó, bạn biết được con đường mình đang đi, biết bản thân phải buông bỏ hay nên duy trì điều gì. Để rồi nhận ra, nếu không dám xoáy sâu vào tâm can, để tìm mong muốn sâu thẳm nhất trong tâm hồn - điều giúp bạn cân nhắc mỗi khi phải đưa ra một quyết định, thì khả năng cao bạn sẽ chẳng bao giờ hài lòng với bất cứ điều gì.

 

Và đừng lo nếu bạn cảm thấy bế tắc và không biết phải làm gì. Vậy nên, tôi khuyên bạn tìm cho mình những khoảng lặng trong cuộc sống. Đó có thể là những điều giản dị như làm một cuốc bộ trong rừng, ngắm biển trải dài trên bờ cát, hay đơn giản là thẫn thờ nhìn ra ngoài ô cửa. Những hành động tưởng chừng như đơn giản lại thực sự có ích và nhờ đó bạn có thể xác định điều cần thiết cho mình.

 

Đọc xong bài viết này, nếu bạn vẫn đang cố gắng tìm kiếm cho mình một mục đích, thì đây là thời điểm thích hợp để bạn hiểu hơn về bản thân mình đấy. Hãy dành thời gian cho bản thân, bỏ đi chiếc điện thoại quen thuộc, trốn khỏi cuộc sống xô bồ đầy xao nhãng và tìm về thiên nhiên. Còn nữa, tôi gợi ý bạn mang theo một cuốn sổ, nó sẽ rất có ích trong việc kết nối bạn với những tâm tư thầm kín nhất trong chính lòng mình đấy!

 

Sílvia Bastos 

 

Thứ Sáu, 12 tháng 12, 2025

Phương pháp cải thiện trí nhớ ở người già

 

PHƯƠNG PHÁP CẢI THIỆN TRÍ NHỚ Ở NGƯỜI GIÀ

Trí nhớ ở người già thường suy giảm do lão hóa tự nhiên, chậm lại quá trình nhận thức, khó học/nhớ nhanh điều mới, Vậy nên người già cần chủ động cải thiện trí nhớ làm chậm lại quá trình lão hóa tự nhiên:

 

Dinh dưỡng cân bằng

Bên cạnh các bài tập nhận thức, chế độ dinh dưỡng đóng vai trò quan trọng trong việc bảo vệ và cải thiện trí nhớ ở người cao tuổi. Theo nghiên cứu của Morris et al. (2015), chế độ ăn MIND diet* có thể giảm nguy cơ mắc bệnh Alzheimer lên đến 53%.

 

Rèn luyện thể chất

Không chỉ giúp tăng cường sức khỏe thể chất, tập thể dục còn có tác động tích cực đến trí nhớ của người cao tuổi. Theo nghiên cứu của Erickson et al. (2011), tập thể dục aerobic có thể giúp tăng kích thước vùng hippocampus, khu vực chịu trách nhiệm chính trong quá trình lưu trữ trí nhớ.

Người cao tuổi có thể tham gia các hoạt động nhẹ nhàng như đi bộ, yoga, thể dục dưỡng sinh, khiêu vũ để cải thiện lưu thông máu đến não, từ đó hỗ trợ khả năng ghi nhớ và tư duy sắc bén hơn.

 

Giao tiếp xã hội và hoạt động nhóm

Giao tiếp thường xuyên, tham gia các câu lạc bộ người cao tuổi, nhóm tập thể dục hoặc các buổi sinh hoạt cộng đồng giúp người lớn tuổi duy trì khả năng ngôn ngữ, trí nhớ và khả năng nhận biết tình huống xã hội. Những hoạt động này cũng giúp giảm nguy cơ trầm cảm – một yếu tố làm trầm trọng thêm tình trạng suy giảm trí nhớ.

 

Thiền định và chánh niệm (Mindfulness)

Thiền định không chỉ giúp giảm căng thẳng mà còn hỗ trợ cải thiện trí nhớ làm việc. Theo nghiên cứu của Gard et al. (2014), thực hành chánh niệm (mindfulness) có thể giúp tăng cường khả năng tập trung và giảm nguy cơ suy giảm nhận thức ở người cao tuổi.

Người cao tuổi có thể tập thiền định từ 10-20 phút mỗi ngày, kết hợp với các bài tập thở sâu để giúp não bộ thư giãn, giảm stress và duy trì trí nhớ tốt hơn

 

Học điều mới mỗi ngày

Việc học một kỹ năng hoặc kiến thức mới giúp não bộ tạo ra các kết nối thần kinh mới, chống lại sự lão hóa. Người cao tuổi có thể thử học một ngôn ngữ mới, chơi nhạc cụ đơn giản như đàn organ, học vẽ tranh, thêu thùa hay nấu món ăn mới.

Theo các nghiên cứu thần kinh học, việc học điều mới không chỉ giúp cải thiện trí nhớ ngắn hạn mà còn tăng khả năng phản xạ và tư duy linh hoạt.

 

Thói quen đọc sách và viết lách

Đọc sách mỗi ngày – kể cả báo, truyện ngắn hay các bài viết ngắn – là một hình thức tập luyện tinh thần rất hiệu quả. Viết nhật ký, ghi chép công việc hàng ngày, hoặc viết lại câu chuyện bản thân cũng giúp tăng khả năng ghi nhớ và giữ gìn vốn từ vựng.

 

-----

*MIND diet là chế độ ăn kết hợp giữa hai phương pháp Địa Trung Hải (Mediterranean) và DASH, tập trung vào thực vật để cải thiện sức khỏe não bộ, tăng cường trí nhớ và giảm nguy cơ mắc Alzheimer, bằng cách ưu tiên rau xanh đậm, quả mọng, ngũ cốc nguyên hạt, cá, thịt gia cầm, dầu ô liu, hạn chế thịt đỏ, đồ ngọt, đồ ăn nhanh và thực phẩm chế biến sẵn.

 

Triết gia và người chăn dê

 

TRIẾT GIA VÀ NGƯỜI CHĂN DÊ

Người chăn dê vội vã cắm đầu đi về phía trước, phía sau là một con dê. Con dê dù chẳng bị buộc dây vào lôi đi, nó vẫn ngoan ngoãn bước theo sau người chăn dê như hình với bóng, bước đi cũng vội vã khẩn trương.

Triết gia thấy vậy cảm thấy lạ, liền hỏi người chăn dê: "Ông không dùng dây thừng dắt dê, tại sao nó vẫn cứ theo ông như hình với bóng vậy?"

Người chăn dê đáp: "Thứ giữ được con dê không phải là dây thừng mà là sự quan tâm chăm sóc của anh dành cho nó."

Lời bình

Câu trả lời của người chăn dê khiến triết gia nghĩ: Duy trì tình cảm giữa nguời với người cũng không phải dựa vào sự giám sát, hạn chế bởi sợi "dây thừng" hữu hình mà dựa vào tình yêu thương, sự quan tâm vô hình.