Triết lý cuộc đời không có “nếu như”

 

TRIẾT LÝ CUỘC ĐỜI KHÔNG CÓ “NẾU NHƯ”

Ngày nay, khi biết kết quả công việc không được như mong muốn, nhiều người thường nói "nếu như lúc đó...", trong cuộc đời không có hai chữ "nếu như", chỉ có kết quả và hậu quả.

Tất cả những gì bạn trải qua đều là kết quả từ sự lựa chọn của bạn lúc trước, bất luận là tốt hay xấu, buồn hay vui bạn cũng nên học cách nhìn nhận vấn đề, tìm ra cách khắc phục để sau này không mắc phải những sai lầm như thế nữa.

Những gì mà chúng ta có được ngày hôm nay đây chính là phúc đức mà chúng ta đã tích từ trước. Mọi thứ trên thế giới đều liên quan chặt chẽ với nhau. Khi chúng ta đến thế giới này, mọi thứ chúng ta đã trải qua là kết quả từ sự tu luyện của chính chúng ta.

Sự lựa chọn nào cũng đều rất quan trọng, đều cần phải suy nghĩ cẩn thận. Bước sai một bước đều rất khó để quay đầu lại, bước sai một bước rất khó có được ngày mai.

Đời người như con thuyền trên sóng nước. Nếu chở quá nhiều đồ đạc thì thuyền sẽ nặng nề trôi đi và dễ bị nhấn chìm trong bão tố. Còn nếu mang càng ít đồ đạc thì thuyền sẽ lướt nhanh và cho ta nhiều trải nghiệm đáng quý.

Trên hành trình cuộc sống, đa số mọi người đều mang bên mình quá nhiều hành lý, đó là những ham muốn về giàu có, quyền lực, danh tiếng… Khi có càng nhiều thì lại càng dễ bị mắc cạn giữa lưng chừng đường, họ mãi mãi không thể chạm được tới vạch đích cuối cùng, để rồi khi bừng tỉnh mới ân hận xót xa mà thốt lên rằng: “Giá như…”.

Những lời cuối cùng ấy không hiện diện đâu khác mà ở ngay tại những người ta thầm ngưỡng mộ. Suốt đời họ theo đuổi tiền tài, danh vọng và họ nghĩ rằng mình đã có tất cả. Nhưng lúc sắp xa lìa thế gian họ mới bừng tỉnh nhận ra, tất cả những gì đạt được không đem lại cho họ hạnh phúc, mà hạnh phúc nằm ngay tại trái tim họ, nơi mà yêu thương còn ở lại trước khi họ ra đi.

Đó là câu chuyện có thật của cố giám đốc điều hành Apple Steve Jobs, hay vị tỷ phú nổi tiếng Vương Quân Dao, hoặc bác sỹ phẫu thuật thẫm mỹ tài ba Richard Teo Keng Siang.

Họ đều là những người thành danh tột đỉnh, cuộc sống giàu có xa hoa, sở hữu khối tài sản kếch xù mà hàng triệu người ao ước, và đều phải dừng lại khi tuổi đời còn quá trẻ hoặc đang trên đỉnh cao danh vọng.

Nhưng đến cuối cùng họ mới chợt nhận ra ý nghĩa nhân sinh để khuyên nhủ những người ở lại bằng lời chia sẻ hết sức chân tình. Đó chính là, tiền bạc, địa vị mà họ từng theo đuổi trước đây đều không mang lại hạnh phúc; khi đối mặt với cái chết họ mới biết tình yêu thương quan trọng như thế nào, điều mà họ từ lâu đã thờ ơ quên lãng.

Chẳng hạn như câu chuyện của bác sỹ Richard Teo Keng, cả cuộc đời anh đã đạt bao nhiêu giải thưởng danh giá, sự nghiệp huy hoàng… Nhưng suốt cuộc hành trình ấy, anh chỉ cần biết bệnh nhân sẽ đóng bao nhiêu tiền để mình làm việc chứ chưa từng nghĩ đến cảm giác đau đớn của người bệnh, cho đến khi anh thật sự là một bệnh nhân như họ.

Anh cảm thấy hối hận và nói rằng, nếu kiếp sau được làm bác sỹ một lần nữa, anh sẽ chọn làm bác sỹ chữa bệnh chứ không phải bác sỹ thẩm mỹ. Anh cảm thấy mình đã quá thờ ơ với cảm xúc của người khác và bây giờ nằm trên giường bệnh chính anh phải nếm trải điều đó.

Hay Steve Jobs cũng từng nhắn nhủ rằng: “Cái giường nào đắt giá nhất trên đời? Đó là giường bệnh viện. Vì nếu có tiền, bạn có thể mướn tài xế lái xe cho bạn, nhưng không thể dùng tiền để thuê người mang bệnh cho bạn. Mất tài sản thì có thể tìm lại được, nhưng có một cái khi đã mất là không thể tìm lại được, đó là "sự sống".

Dù đang ở giai đoạn nào trong cuộc đời, cuối cùng, tất cả phải đối diện khi bức màn sự sống kéo xuống. Làm ơn hãy nâng niu và nhận thức được giá trị tình yêu gia đình, tình yêu bạn đời và tình yêu bạn hữu, gìn giữ sức khỏe cho bạn và chăm sóc người thân của bạn”.

Hầu như trong cuộc sống thời nay, đi đâu ta cũng bắt gặp người người hối hả lao vào cuộc sống mưu sinh. Người nghèo khó thì đầu tắt mặt tối chỉ mong kiếm được đủ ăn qua ngày, người trung bình cũng lo tất bật cho con cái được bằng bạn bằng bè, người giàu có thì cũng tối ngày lo đến các mối quan hệ giao tiếp bên ngoài để được giàu có hơn.

Nhưng mấy ai dừng lại một chút để suy nghĩ rằng: Vậy rốt cuộc, cuối hành trình cuộc sống ta sẽ mang theo được gì và nó có ý nghĩa thế nào với chính ta?

Tiền tài, vật chất, giàu sang đối với mỗi người trong cuộc sống này đều thật sự quan trọng. Nhưng đừng biến nó thành thứ mà bạn theo đuổi mà hy sinh cả cuộc sống hiện tại, đừng vì nó mà bạn đánh mất những thứ hạnh phúc giản đơn đang hiện hữu xung quanh mình.

Vì thế, cuộc sống chính là hãy biết quý phút giây hiện tại bởi thời gian qua đi thì không thể lấy lại được, và ngày mai cũng chẳng biết chuyện gì sẽ xảy ra. Hãy sống và chiêm nghiệm cuộc sống, học hỏi và làm những gì có ích. Nếu yêu thương thì hãy cố gắng yêu thương, trau dồi cho mình những kiến thức về Đạo, về đời để thân tâm an lạc giữa nơi chốn đầm lầy. Có như vậy thì từng ngày trôi qua đều là những ngày ý nghĩa nhất mà ta không hối tiếc, dù đang ở điểm cuối của hành trình.

Phật dạy: Không than việc đã qua, không mong việc sắp tới, sống ngay với hiện tại, do vậy sắc tốt tươi. Do mong việc sắp tới, do than việc đã qua, nên kẻ ngu héo mòn, như lau xanh lìa cành”.

Nhã Quỳnh

 

Gia đình Việt trong kỷ nguyên số

 

 

GIA ĐÌNH VIỆT TRONG KỶ NGUYÊN SỐ

 

Giữ sợi dây yêu thương giữa những chiếc màn hình

Buổi tối ở nhiều gia đình Việt nay là cảnh quen thuộc: cha mẹ mải nhìn điện thoại, con cái chăm chú trước máy tính hoặc thiết bị giải trí cá nhân. Cả nhà cùng một phòng nhưng mỗi người như sống trong thế giới riêng, nơi ánh sáng màn hình thay cho ánh nhìn và lời trò chuyện.

Công nghệ hiện đại mang đến vô vàn tiện ích, giúp con người kết nối, làm việc, học tập và giải trí thuận tiện hơn. Song, một nghịch lý đang dần xuất hiện: chúng ta có thể dễ dàng liên lạc với người ở cách nửa vòng Trái Đất, nhưng lại quên lắng nghe người ở ngay bên cạnh

 

Khi yêu thương trở nên “trực tuyến”

Không ít gia đình ngày nay có nhóm trò chuyện riêng trên các ứng dụng như Zalo hoặc Messenger. Việc nhắn tin dần thay thế cho giao tiếp trực tiếp, bởi ai cũng “bận rộn”, bận công việc, bận học hay bận với... mạng xã hội.

Những bữa cơm gia đình, vốn là biểu tượng của sự gắn kết, nay nhiều khi bị rút ngắn, hoặc diễn ra trong im lặng.

 

Trẻ nhỏ lớn lên giữa thế giới của YouTube, TikTok, học cách biểu đạt cảm xúc và nhìn nhận cuộc sống qua những nội dung trực tuyến. Trong khi đó, cha mẹ cũng không ít lần bị cuốn vào guồng quay công nghệ, dẫn tới khoảng cách vô hình giữa các thế hệ trong cùng một mái nhà.

 

Các nhà xã hội học gọi hiện tượng này là “khoảng cách cảm xúc thế hệ” – một khoảng cách không nằm ở tuổi tác, mà ở thói quen giao tiếp và khả năng dành thời gian cho nhau.

Nếu như trước đây, ông bà kể chuyện cổ tích cho cháu trước khi ngủ, thì nay, thiết bị điện tử đã dần thay thế vai trò ấy, nhưng lại thiếu sự đối thoại và cảm xúc thật.

 

Học lại cách trò chuyện với nhau

Giữ gìn sợi dây gắn kết trong thời đại kỹ thuật số không có nghĩa là từ bỏ công nghệ. Ngược lại, công nghệ có thể trở thành công cụ hữu ích nếu được sử dụng đúng cách.

Một số gia đình đã áp dụng “giờ không màn hình” mỗi tối.

Họ quy định khoảng thời gian tạm ngắt kết nối để trò chuyện, đọc sách hoặc chơi cùng nhau. Một số khác biến mạng xã hội thành nơi lan tỏa yêu thương, bằng những lời cảm ơn, chúc mừng hoặc chia sẻ khoảnh khắc đời thường có ý nghĩa.

 

Giữ sợi dây yêu thương không cần những hành động lớn lao. Chỉ cần cùng nhau dùng một bữa cơm trọn vẹn, hỏi han nhau mỗi ngày, lắng nghe khi con kể chuyện, hoặc đáp lại khi cha mẹ nhắn tin hỏi han.

 

Chúng ta hoàn toàn có thể sống trong thế giới số mà vẫn giữ được đời sống cảm xúc phong phú. Điều quan trọng là ý thức trân trọng những khoảnh khắc thật, những lời hỏi han, ánh nhìn, và sự quan tâm trực tiếp mà không công nghệ nào thay thế được.

 

BẢO KHANH

MẶT TRÁI QUYỀN LỰC DƯỚI CÁI NHÌN CỦA NGƯỜI AI CẬP

 

Không chỉ là những truyện kể dân gian mang màu sắc huyền ảo, lý giải về quá trình tạo dựng và vận hành thế giới, thần thoại còn mang nhiều giá trị về pháp luật, đạo đức.

 

Ngoài hệ thống chữ tượng hình đồ sộ, người Ai Cập cổ đại còn có một kho tàng truyện thần thoại rất đặc sắc, thể hiện được cái nhìn toàn diện trong nhiều lĩnh vực. Thần thoại Ai Cập không chỉ là một tác phẩm văn học dân gian, thể hiện sự tự hào dân tộc của con người từ xa xưa. Ngoài ra nó còn chứa đựng nhiều giá trị về mặt sử thi, đạo đức và pháp luật.

 

Tấm gương phản chiếu đời sống xã hội

Người Ai Cập cổ đại có một hệ thống thần linh rất phong phú. Các vị thần này thường có quan hệ huyết thống với nhau, tạo thành những gia tộc lớn, có phả hệ phức tạp. Sự mâu thuẫn giữa các thành viên trong “gia đình thần linh” là nguồn cơn của chiến tranh và bệnh tật. Đây là điểm tương đồng rất lớn giữa thần thoại Ai Cập và thần thoại Hy Lạp.

 

Truyện sáng thế là một phần không thể thiếu trong thần thoại. Với người Ai Cập cổ đại, con người được tạo nên từ nước mắt của Thần Mặt Trời – Ra. Thế nên, từ khi chào đời đến lúc xa lìa nhân thế, con người phải trải qua nhiều chuyện bi thương đến mức rơi lệ, để từ đó họ hiểu được nỗi khổ của thần Ra khi tạo ra loài người.

 

Người Ai Cập cổ đại không thần thánh hóa quá mức quyền năng và ân đức của các vị thần. Trong thần thoại đã chỉ rõ khi về già, thần Ra trở nên lẩm cẩm và đưa ra nhiều quyết định sai lầm, khiến cho con cháu của ngài rơi vào vòng xoáy tranh giành quyền lực. Từ đó, thế giới của thần linh cũng như cuộc sống của người phàm trở nên hỗn loạn.

Các vị thần cũng có rất nhiều khuyết điểm như ích kỷ, tham lam, ghen tuông, nhỏ mọn. Để thâu tóm quyền lực về tay mình, có những vị thần sẵn sàng dùng thủ đoạn, Thần Mưa Dông và Bão Tố – Sét là một ví dụ. Thần Set đã giết người anh ruột của mình là thần Osiris để nắm quyền cai quản vùng đồng bằng màu mỡ hai bên bờ sông Nile.

Thần Set vốn là người cai quản cõi âm ty địa ngục, còn thần Osiris là người cai quản vùng đồng bằng tượng trưng cho dương thế. Sự xung đột của hai vị thần này đã thể hiện những hiểu biết của người Ai Cập cổ đại về sự mất cân bằng trong thế giới tự nhiên và đời sống xã hội. Cái xấu và cái ác luôn chờ thời cơ để trỗi dậy, hủy hoại những điều tốt đẹp.

 

Người Ai Cập cổ đại không áp đặt một hình tượng hoàn mỹ, không khiếm khuyết cho các vị thần mà họ tôn kính và thờ phụng. Điều này khá giống với quan niệm của người Hy Lạp cổ đại về thần linh. Với họ, thần linh vẫn là đấng tối cao, nhưng các vị thần này không hề hoàn hảo.

 

Mối liên hệ giữa thần thoại và luật pháp

Người Ai Cập cổ đại đã xây dựng được một hệ thống luật pháp khá quy củ và toàn diện. Hệ thống các điều luật và hình phạt ở xã hội cổ đại của người Ai Cập rất chặt chẽ, đảm bảo sự nghiêm minh, để người vô tội không bị oan ức và kẻ phạm pháp nhận hình phạt thích đáng. Những quan niệm về tầm quan trọng của việc thi hành pháp luật này đã được thể hiện rõ nét trong thần thoại.

 

Khi thần Set ra tay giết hại anh trai và muốn chiếm đoạt ngôi báu của cháu trai là Horus, một hội đồng thần linh đã được lập ra để xét xử Set và bảo vệ quyền lợi của Horus. Nhờ vậy, Set mới không dám làm càn. Chi tiết này chứng tỏ được người Ai Cập cổ đại đã ý thức được tầm quan trọng của luật pháp trong đời sống xã hội.

 

Trong thế giới cổ đại, Ai Cập là quốc gia mà người phụ nữ có địa vị tương đối cao. Không chỉ phụ nữ xuất thân từ gia đình quyền quý hay hoàng tộc được coi trọng, mà ngay cả những người phụ nữ bình dân cũng được hưởng nhiều quyền lợi về kinh tế, luật pháp và giao tiếp xã hội như nam giới.

 

Phụ nữ Ai Cập có quyền sở hữu tài sản riêng, được hưởng một phần tài sản của hai vợ chồng và được quyền làm di chúc để lại số tài sản cho bất kỳ ai. Trong gia đình, người phụ nữ được bình đẳng với chồng, có quyền truy tố chồng ra tòa và ly dị, nhất là trong những trường hợp bị đối xử tệ.

 

Bởi vậy, trong thần thoại của người Ai Cập cổ đại, các nữ thần cũng có một vị trí rất quan trọng. Nữ thần Isis, vợ của thần Osiris sẵn sàng đứng trước hội đồng thần linh để tranh luận, giành lại quyền thừa kế cho con trai của nàng là Horus. Quyền lợi của nàng và con trai cũng được hội đồng thần linh bảo vệ.

 

Người Ai Cập cổ đại hiểu được rằng luật pháp như tấm khiên, bảo vệ những người yếu thế trước nanh vuốt của kẻ ác. Mặt khác, chính pháp luật đóng vai trò như một đấng thần linh để chế ngự cái ác trong mỗi con người.

 

Thông qua những câu chuyện về thần linh, các vị pharaoh và anh hùng, chúng ta thấy được tư duy tiến bộ và bình đẳng của những con người đến từ sông Nile trong nhiều mặt của đời sống.

 

THỤY OANH