LỢI ÍCH CỦA VIỆC HỌC MỘT NGÔN NGỮ MỚI

Con người ta học những ngôn ngữ mới vì rất nhiều lý do. Đôi khi, là do công việc hoặc trường lớp. Nhiều người khác lại thích được trò chuyện với dân địa phương khi đang trong một kỳ nghỉ. Và cũng có lúc, học cho vui thôi.

Việc học một ngôn ngữ mới cần thời gian, tập luyện và sự chăm chỉ. Ngay cả khi bạn đã làm nó mỗi ngày trong một khoảng thời gian dài, thì khó khăn vẫn có thể hiện hữu.

 

TS. Hamilton giải thích rằng có một khoảng thời gian phát triển tối ưu – thường kéo dài từ lúc sơ sinh đến tuổi dậy thì – khi não bộ đặc biệt “nhạy” tiếp nhận ngôn ngữ. Ở độ tuổi này, các mạng lưới ngôn ngữ sở hữu tính mềm dẻo não bộ, là khả năng thích nghi và thay đổi của não, rất cao. 

 

Học một ngôn ngữ mới khó không?

 

TS. Hamilton giải thích rằng có một khoảng thời gian phát triển tối ưu – thường kéo dài từ lúc sơ sinh đến tuổi dậy thì – khi não bộ đặc biệt “nhạy” tiếp nhận ngôn ngữ. Ở độ tuổi này, các mạng lưới ngôn ngữ sở hữu tính mềm dẻo não bộ, là khả năng thích nghi và thay đổi của não, rất cao. 

 

“Vì lẽ đó, con trẻ có thẻ dễ dàng sắp xếp và củng cố để đáp ứng với tiếp xúc ngôn ngữ. Điều này cho phép trẻ học ngôn ngữ tự nhiên và hiệu quả – cơ bản là khá tự động – nếu chúng được thường xuyên cho tiếp xúc với các ngôn ngữ này,” TS. Hamilton nói.

 

Khả năng tiếp thu một ngôn ngữ mới ở người trưởng thành.

 

Chuyên gia cho rằng năng lực học ngôn ngữ mới bắt đầu giảm khi một người đạt đến tuổi thanh thiếu niên và trưởng thành. “Mặc dù não bộ người lớn vẫn còn khá mềm dẻo, nhưng tỷ lệ kết nối mới trong não hình thành chậm dần hơn theo thời gian, khiến bạn khó làm chủ kỹ năng mới, bao gồm ngôn ngữ,”. Ngoài ra, căng thẳng và sự bận rộn của đời sống thường nhật cũng khiến bạn khó có thời gian thực hành hơn.

 

Lợi ích của học một ngôn ngữ mới.

 

TS. Hamilton cũng chỉ ra một số kết quả nghiên cứu cho thấy người nào nói từ hai thứ tiếng trở lên có thể cải thiện trí nhớ ngắn hạn, sự tập trung và khả năng sáng tạo, và sẽ khởi phát sa sút trí tuệ chậm hơn những người chỉ nói một thứ tiếng.

Việc học một ngôn ngữ mới không chỉ khiến bạn “trở nên” thông minh hơn. Trong một bài phân tích, 90% nghiên cứu trong bài phân tích phát hiện ra rằng học một ngôn ngữ mới đưa đến nhiều cải thiện trong cả các môn học khác.

 

Biết nhiều hơn một ngôn ngữ có thể giúp bạn mở lời cực tốt. có thể là một cơ hội tốt để gặp gỡ nhiều người mới và xây dựng tình bạn mới với những người có chung sở thích hay quan tâm.

Việc xây dựng các kết nối có ý nghĩa không chỉ giúp mở rộng vòng xã hội của bạn (và cải thiện hệ thống hỗ trợ xã hội), mà nó còn mang đến cảm giác hiểu biết sâu sắc về văn hóa.

 

Gợi ý hữu ích giúp bạn học một ngôn ngữ mới.

 

Việc học một ngôn ngữ mới khi lớn có thể rất khó khăn. May mắn là, có nhiều cách hiệu quả (và vui) giúp bạn đạt được các mục tiêu học ngôn ngữ:

 

– Các ứng dụng học ngôn ngữ có thể là cách hay để bắt đầu học một ngôn ngữ. Babbel, Duolingo và Memrise đều là một số lựa chọn bạn có thể cân nhắc.

– Thực hành hằng ngày. Kiên trì chính là chìa khóa! Chỉ cần 5-10 phút mỗi ngày đã là tốt lắm rồi.

 

– Tiếp xúc và sử dụng ngôn ngữ đích trong đời sống thường ngày, thậm chí chỉ một chút thôi, cũng có thể thúc đẩy đáng kể khả năng ghi nhớ và mức độ thành thạo,”

 

Đừng chỉ giới hạn chuyện học mỗi ngày ở các bài học. “Bạn cần say mê chìm đắm hết sức có thể trong thứ ngôn ngữ mà bạn đang muốn lĩnh hội. Điều này có thể là qua truyền thông, như phim ảnh, âm nhạc, podcast, vốn giúp xây dựng kỹ năng nghe hiểu và giúp bạn tiếp xúc với ngôn ngữ này ngữ cảnh thực tế,”

 

Trải nghiệm nói bằng ngôn ngữ đích là cực kỳ cần thiết! “Bạn nên tìm một người bạn để tập giao tiếp hoặc tham gia các nhóm giao tiếp có thể giúp bạn thực hành nói, vốn là những thành tố tối quan trọng trong thành ngạo ngôn ngữ”.

 

Thử đọc một cuốn sách bằng ngôn ngữ đích! Sách của trẻ em có thể là một lựa chọn rất tốt cho người mới học, và khi càng tiến bộ, bạn có thể thử đọc một cuốn sách bạn đã biết và yêu thích trong ngôn ngữ mới.

 

“Học ngôn ngữ là một quá trình từ từ”, “và chấp nhận những lỗi lầm như một phần trong hành trình học tập và luôn giữ động lực bằng cách thiết lập mục tiêu có thể khiến trải nghiệm này trở nên vừa hiệu quả vừa lý thú.”

 

Tham khảo. Woll B, Wei L. Cognitive benefits of language learning: Broadening our perspectives. The British Academy.

Khi tức giận, người trưởng thành nhận thức chỉ bằng một đứa trẻ lên 5

 

KHI TỨC GIẬN, NGƯỜI TRƯỞNG THÀNH NHẬN THỨC CHỈ BẰNG MỘT ĐỨA TRẺ LÊN 5

Có một vị doanh nhân nổi tiếng là tài trí và thành đạt. Hơn 50 năm trong bộn bề công việc, ông chưa bao giờ phạm phải một sai lầm nghiêm trọng nào, vì thế việc kinh doanh của ông ngày càng phát đạt.

Rồi cũng đến một ngày ông tuyên bố về hưu.

Trong buổi thông cáo báo chí, các phóng viên đều hỏi ông bí quyết thành công trong mấy chục năm qua. Ông chỉ mỉm cười và nói: “Thực ra tôi không hề có bí quyết nào, ngoài một điều tâm niệm này thôi: Khi tức giận thì không được sốt sắng, cũng không được đưa ra các quyết định vội vàng”.

Chỉ một câu nói ngắn gọn, vị doanh nhân đã giúp mọi người trong buổi họp hôm đó có một nhận thức rất sâu sắc.

Khi bình tĩnh, tôi thường hay nghĩ lại hành động và lời nói của mình trong lúc tức giận, hoặc quan sát cách hành xử của những người trong tâm trạng vô cùng bực tức. Từ đó, tôi phát hiện ra một điểm chung là: Khi tức giận, nhận thức của chúng ta chỉ bằng một đứa trẻ 5 tuổi!

Kinh Thánh có câu: “Người có trí huệ sẽ không dễ tức giận”.

Chẳng phải là như vậy hay sao? Trong cơn giận dữ, từ trí tuệ, EQ, cho đến thái độ và cách hành xử của người ta sẽ bị thoái lùi nghiêm trọng, những phát ngôn và quyết định đưa ra đều có thể dẫn đến sai lầm.

Giống như vị doanh nhân kể trên, nhờ luôn giữ được tâm thái ổn định nên công việc của ông cũng thuận lợi suốt một chặng đường dài. Kết quả ấy không phải do ông có bí quyết đặc biệt nào, mà là vì ông đã hiểu được đạo lý:

Không nói nhiều, không đưa ra quyết định khi đang tức giận, như thế mới đảm bảo sẽ không mắc sai lầm.

Tần suất sai lầm giảm thì tỷ lệ thành công cũng sẽ cao. Người trong lúc tức giận thường có những lời nói hoặc hành động không cân nhắc kỹ càng, vì thế quyết định đưa ra rất dễ mắc sai lầm, lời nói ra cũng không được thuận tai, thậm chí còn làm tổn thương những người xung quanh.

Vì thế khi tức giận không nên nói nhiều, như thế mới là người sáng suốt.

Quỳnh Chi Theo ibook

 

Đừng biến con cái mình thành của để dành

 

ĐỪNG BIẾN CON CÁI MÌNH THÀNH CỦA ĐỂ DÀNH

Truyền thống phương Đông thường đánh giá sự thành đạt của bố mẹ qua những đứa con. Con càng giỏi giang, xinh đẹp, cha mẹ càng hãnh diện, càng kiêu hãnh khoe với mọi người và tự coi mình như là những ông bố, bà mẹ thành công vào việc giáo dục con cái.

Bây giờ là thời đại của Facebook, của mạng xã hội, cho nên chúng ta thấy có rất nhiều các bậc cha mẹ khoe con trên Facebook. Họ thường đưa hình ảnh con, phiếu điểm, giấy báo nhập học, giấy khen, bài văn con viết hay… và họ thu về rất nhiều lời tán tụng, đại loại như: em ao ước được như anh chị, em sẽ cố gắng dạy con em theo anh chị, rằng con giỏi quá, thật chẳng bỏ công cha mẹ nuôi dạy v.v…

Thật ra cuộc đời như một kim tự tháp mà thôi, số người thành đạt ở trên đỉnh chóp của kim tự tháp thì ít hơn rất nhiều lần so với số đông còn loay hoay ở dưới đáy. Thực tế cuộc đời cho thấy rằng bên cạnh số ít những đứa trẻ tài giỏi, thông minh, xinh đẹp, thì vẫn còn rất nhiều những đứa trẻ bình thường khác, và chính số đông này mới tạo nên bộ mặt xã hội.

Chẳng phải đứa trẻ nào cũng tài giỏi, xinh đẹp và thành công. Nên bên cạnh những ông bố bà mẹ khoe con, chúng ta thấy có những người không nhắc đến con cái.

Không nhắc vì không có gì để khoe với thiên hạ chứ không phải vì họ không yêu con, không hãnh diện về con.

Và tất nhiên cũng có những người suốt ngày tỏ ra lo phiền vì con cái, muốn chúng phải thế này, thế kia như là học giỏi, chơi thể thao cừ, phải được vào đại học...,

Mọi đứa trẻ sinh ra là để được yêu thương, mỗi đứa trẻ sinh ra đều là kết tinh tình yêu của bố mẹ. Mỗi đứa trẻ sinh ra là để cho sự sống luôn tiếp diễn trên cõi đời này. Thế hẳn là đủ rồi.

Con mình có thể không xinh đẹp, không tài năng, không thông minh, song điều quan trọng, nó là con mình, là máu thịt của mình, là sự nối tiếp cho cuộc đời mình.

Thế nên đừng bao giờ có tư tưởng cho con cái là “của đề dành” của cha mẹ. Con cái sinh ra, chúng sẽ có những cuộc đời riêng, hoài bão riêng. Hãy để chúng sống một cuộc đời như ý chúng muốn.

Đừng gây sức ép là chúng phải học giỏi và thành công, đừng gây sức ép là sau này chúng phải chăm lo ngược lại cho cha mẹ. Cũng đừng vì con mình là một đứa trẻ bình thường mà ép chúng phải trở thành người xuất sắc.

Cũng đừng nhìn những giấy khen, bằng khen của con người khác mà chạnh lòng.

Đừng quá kỳ vọng vào con cái để rồi tạo sức ép lên chúng và tự tạo sức ép cho mình.

Cuộc sống muôn hình muôn vẻ, như một bức tranh xã hội rộng lớn. Con cái của mình là những mảnh ghép của bức tranh ấy. Có những mảnh ghép to, có những mảnh ghép nhỏ, có những mảnh ở giữa trung tâm, có những mảnh ngoài rìa.

Song mọi mảnh ghép đều có giá trị như nhau và bức tranh nếu thiếu một mảnh ghép thì sẽ không còn là một bức tranh hoàn chỉnh nữa.

Hà Thanh Vân

Lê Như Hổ Tiến sĩ “trạng ăn”

 

LÊ NHƯ HỔ TIẾN SĨ “TRẠNG ĂN”

Lê Như Hổ (1511 - 1581) người xóm Vông, xã Tiên Châu, huyện Tiên Lữ (nay thuộc Hồng Nam, thành phố Hưng Yên)

Ở tuổi thanh niên, Lê Như Hổ cao tới 5 thước 5 tấc (2,2m), người vạm vỡ khoẻ mạnh, còn hơn những lực điền khoẻ nhất trong vùng. Một gia đình khác rất giàu có ở làng Thiện Phiến bên cạnh nghe danh, lại mến tài liền đem con gái gả cho, nhưng bảo chàng đến ở rể - với mong mỏi chàng sẽ giống Trạng nguyên làng Mộ Trạch ở cách đấy không xa.

Khi Lê Như Hổ ở trong nhà bố vợ được vài ngày đã làm cho ông có phần thất vọng. Đã thổi riêng cho chàng rể một nồi năm cơm, mà sự học vẫn rất chểnh mảng. Thế rồi, một hôm nhân đến thăm nhà thông gia, ông đem chuyện ấy nói lại với thân sinh của Lê Như Hổ.

Lúc đó, ông thân sinh mới nói: "Ở nhà tôi, mỗi bữa thổi cho cháu ăn nồi bảy, còn ở nhà ông chỉ thổi cho cháu nồi năm, trách chi mà cháu không học được". Ông bố vợ ra về, bảo người nhà từ nay thổi riêng cho con rể nồi bảy, nhưng bà mẹ vợ vặn lại: "Thổi nồi năm đã xót ruột rồi, bây giờ lại còn nồi bảy. Vậy xin hỏi ông: Đọc sách nhiều thì để làm gì? Hay là chỉ được cái ăn hại".

Đến ngày mùa lúa chín, bà mẹ vợ bảo con rể ra đồng, xem có thợ gặt thì thuê về độ 20 người. Chàng đi đâu đó một hồi lâu, đoán chừng cơm nước chuẩn bị cho thợ đã xong thì trở về nhà, nói "không có ai chịu đến làm thuê".

Bà mẹ vợ hoảng hốt: "Thôi chết. Cơm canh đã nấu rồi. Biết làm sao bây giờ?".

Chàng rể mỉm cười: "Mẹ cứ để đấy cho con. Ăn được tất sẽ làm được. Mẹ không phải lo".

Nói rồi, chàng bảo vợ dọn cơm, còn mình thì vác dao ra bụi tre chặt một cây to vừa già vừa chắc, lấy đoạn gốc làm đòn xóc. Sau đó, ngồi ăn gần hết số cơm lót dạ của 20 người, rồi cầm liềm, thừng, vác đòn xóc ra ruộng, vậy mà đến gần trưa thì đã xong xuôi.

Từ đấy trở đi, việc trong nhà có chàng rể ăn nhiều chẳng còn là chuyện gì hệ trọng. Thỉnh thoảng bà mới nhờ chàng làm cho những việc nặng, còn thì giờ để chàng lưu tâm vào việc học tập - như ý nguyện của ông chồng.

Ba năm sau, vào năm Quảng Hòa thứ nhất (1541), triều Mạc Phúc Hải mở khoa thi, ông đỗ Tam giáp tiến sĩ khi mới 30 tuổi. Vinh quy bái tổ về làng, cả hai gia đình - bố vợ và bố đẻ đều được mát mặt. Tuy nhiên, tiếng đồn về làng Tiên Châu có ông Nghè ăn khoẻ - cũng như trước kia làng Mộ Trạch có ông Trạng ăn khoẻ cứ lan ra khắp vùng.

Lê Như Hổ làm quan cho nhà Mạc tới chức Tả thị lang. Trong các sách chính sử không thấy ghi chép việc ông đi sứ nhà Minh, nhưng theo giai thoại thì khi còn đương chức, ông từng được phong Phó sứ (Lê Quang Bí làm chánh sứ).

Vua nhà Minh biết tiếng sứ giả Đại Việt có người ăn khỏe khác thường nên sai dọn mâm cỗ 18 tầng cao, tầng thứ 18 là một đầu "nhân ngư" (con cá có đầu giống người) để dọa ông.

Như Hổ ăn hết tầng dưới đến tầng trên không nghỉ, đến tầng thứ 18 nhìn qua biết chiếc đầu cá liền bảo: Ta xưa nay chưa biết mùi thịt người thế nào, nay được hoàng đế cho ăn đầu người Bắc (Trung Quốc) thật là quý, hãy đem dấm lại đây.

Do lời nói ấy mà vua Minh tức giận sai người lấy giấy phết sơn, gắn hai mắt Lê Như Hổ lại, rồi dẫn ông đi loanh quanh suốt trong ba ngày liền. Đến cuối ngày thứ ba, viên quan đi theo hỏi: "Đây là chỗ nào?" Ông trả lời: "Là nơi bày tiệc tiếp sứ thần Đại Việt". Người Minh thán phục, có lệnh bóc sơn gắn mắt Lê Như Hổ ra.

Cũng trong chuyến đi sứ này, Lê Như Hổ lấy được giống đỗ đen và giấu vào chỗ kín đem về. Cho nên trong dân gian đỗ đen không dùng để cúng tế. Ông còn học được nghề làm dù và sau này người Việt coi ông là tổ sư của nghề làm dù ở nước ta.

Ngày nay, tại Văn miếu Xích Đằng ở Hưng Yên vẫn còn bia đá lưu danh Lê Như Hổ. Theo những tư liệu còn lưu trên bia, thì Lê Như Hổ là người có chức vụ cao nhất được lưu danh trong những người ở trấn Sơn Nam đỗ tiến sĩ.

Sau khi về quê an trí, Lê Như Hổ được vua triều Mạc ban cho toàn bộ đất đai thuộc địa bàn Hồng Nam ngày nay. Theo truyền miệng, xưa kia đây là vùng đất sình lầy, Lê Như Hổ đã hướng dẫn người dân khai mương làm thủy lợi tưới tiêu, thau chua rửa mặn để trồng lúa. Con sông đào kéo dài từ cống Viên Tiêu đến chân cầu Dí mang tên ông - là chứng tích còn lại đến nay.

danviet.vn