ĐI NGƯỢC DÒNG: HAI CÂU CHUYỆN TỪ THIÊN NHIÊN DẠY TA SỐNG

Hãy tưởng tượng bạn đang đứng bên bờ biển. Sóng lớn vỗ ầm ầm, bạc đầu trắng xóa, nhưng giữa đó lại có một dải nước phẳng lặng, yên bình đến lạ.

Bạn nghĩ: “Ồ, chỗ này chắc an toàn để bơi xa hơn chút”. Và rồi, chỉ vài cú đạp chân bạn đột nhiên bị kéo ra xa bờ với tốc độ chóng mặt. Tim đập thình thịch, tay chân quẫy đạp bản năng để bơi vào... nhưng càng bơi bạn càng kiệt sức. Đó chính là dòng chảy xa bờ, "nước đi ngược dòng" chết người.

Nó không phải cơn sóng thần hay xoáy nước kéo bạn xuống đáy, mà là dòng nước mạnh tốc độ lên đến 2-2.5 m/s hình thành khi sóng đẩy nước vào bờ quá nhiều, nước tích tụ phải tìm lối thoát ra khơi qua những khe hở địa hình. Nguyên nhân chính gây đuối nước ở biển ngay cả với vận động viên bơi lội.

Trong khoảnh khắc hoảng loạn ấy, nếu bạn chống cự trực diện bơi thẳng vào bờ bạn sẽ thua. Nhưng nếu giữ bình tĩnh, thả nổi để tiết kiệm sức, rồi bơi song song với bờ để thoát khỏi vùng hẹp của dòng rip, sau đó mới chéo theo sóng vào... bạn sẽ sống sót.

Bài học đầu tiên từ biển cả: Đôi khi, chống lại trực diện không phải là dũng cảm, mà là ngu ngốc. Hãy khôn ngoan, linh hoạt, đi vòng để bảo toàn sức mạnh.

Một câu chuyện khác:

Câu chuyện sử thi của những con cá hồi ngược dòng. Hãy theo chân một con cá hồi sockeye tên là Red (vì khi trưởng thành, nó sẽ khoác áo đỏ rực rỡ).

Red sinh ra trong lòng một con sông lạnh giá ở Alaska, từ những quả trứng hồng được mẹ cẩn thận chôn trong ổ sỏi (gọi là redd). Nó nở ra thành alevin nhỏ xíu, bám túi noãn hoàng để sống rồi lớn lên thành fry ẩn náu dưới đáy sông tránh kẻ thù.

Khi đủ lớn, bản năng thôi thúc: Red cùng đàn bơi xuôi dòng ra Thái Bình Dương mênh mông. Ở đó, nó tự do tung hoành, ăn no nê lớn mạnh thành con cá bạc sáng lấp lánh nặng vài ký, sống 3-4 năm trong đại dương bao la.

Nhưng rồi một ngày, ký ức khứu giác đánh thức: mùi nước đặc trưng của con sông quê hương. Red ngừng ăn, cơ thể biến đổi, da chuyển đỏ rực, hàm đực mọc móc cong và bắt đầu hành trình trở về dài hàng nghìn kilomet.

Nó bơi ngược dòng xiết không nghỉ ngơi, sống nhờ mỡ tích trữ. Trên đường: gấu nâu khổng lồ đứng chờ ở thác nước, vồ bắt những con nhảy vọt. Đại bàng lao xuống, hải cẩu chặn lối. Hàng nghìn con bỏ mạng.

Và những thác ghềnh thử thách lớn nhất. Red lao mình lên, nhảy vọt cao 3-4 mét qua dòng nước trắng xóa. Thất bại, rơi xuống, đập vào đá đau điếng... rồi thử lại. Lần thứ hai, thứ ba, thứ mười. Cho đến khi vượt qua.

Cuối cùng, Red về đến ổ sỏi năm xưa, kiệt sức. Nó gặp bạn đời, đào redd, đẻ trứng, thụ tinh... rồi nằm xuống, cơ thể phân hủy nuôi dưỡng sông suối cho thế hệ mới. Từ hàng triệu quả trứng, chỉ vài con quay về. Nhưng chính những con "bơi ngược dòng" ấy duy trì sự sống qua bao thế kỷ. 

Bài học thứ hai: Khi sứ mệnh lớn lao gọi tên, hãy dũng cảm bơi ngược dù nghịch cảnh dữ dội, dù phải hy sinh. Cá chết mới trôi xuôi dòng, cá sống phải chiến đấu.

"Đi ngược dòng", một bên dạy ta khiêm nhường và khôn ngoan trước sức mạnh lớn hơn, một bên thôi thúc ta kiên cường vì lý tưởng.

Cuộc đời bạn hôm nay đang gặp dòng rip hay thác ghềnh của cá hồi? Dù là gì, thiên nhiên đã kể sẵn câu chuyện chỉ chờ bạn chọn cách sống.

Mỹ Mỹ

Câu nói mang đậm tính triết lý về cuộc sống của Lỗ Tấn

 

CÂU NÓI MANG ĐẬM TÍNH TRIẾT LÝ VỀ CUỘC SỐNG CỦA LỖ TẤN

 

Mình rất thích câu nói này của Lỗ Tấn: “Tôi cho rằng, người khác tôn trọng tôi, là bởi vì tôi rất tốt đẹp. Nhưng, sau này tôi mới hiểu, người khác tôn trọng tôi, là bởi vì chính bản thân họ vốn rất tốt đẹp. Những người tốt đẹp, đối với ai cũng đều sẽ tôn trọng.

 

Tôn trọng lãnh đạo là thiên chức.

Tôn trọng đồng nghiệp là nên làm.

Tôn trọng người dưới là tốt tính.

Tôn trọng khách hàng là lẽ thường.

Tôn trọng đối thủ là rộng lượng.

Và hơn hết, tôn trọng hết thảy mọi người chính là có giáo dưỡng.”

Thật vậy, tốt đẹp và tử tế từ trước tới nay luôn là một lựa chọn. Không ai có nghĩa vụ phải đối xử tốt với chúng ta cả, tất cả đều là chọn lựa của mỗi người. Cuộc sống sẽ không ngừng đẩy bạn va vào những con người xấu xí, tình huống tồi tệ và câu chuyện dở khóc dở cười. Nhưng quyết định đối mặt như thế nào lại nằm ở phía bạn.

Mong rằng dù có trải qua bao nhiêu thăng trầm, dù có bị bào mòn bởi tháng năm, bạn vẫn giữ được một trái tim lương thiện và sáng ngời, đứng trước muôn vạn ngã rẽ của cuộc đời, vẫn lựa chọn là một người tốt đẹp.

 

 

WABI-SABI: TRIẾT LÝ VỀ CÁI ĐẸP TRONG SỰ KHÔNG HOÀN HẢO CỦA NGƯỜI NHẬT BẢN

 

Wabi-sabi là một trong những triết lý ảnh hưởng sâu rộng lên nhiều mặt văn hóa, nghệ thuật, kiến trúc và lối sống của người Nhật Bản.

Triết lý dạy cho chúng ta hiểu trên đời không có gì hoàn hảo và phải biết tìm vẻ đẹp trong khiếm khuyết.

Nhật Bản là quốc gia sản sinh ra nhiều triết lý sống sâu xa ngày càng được người dân trên thế giới quan tâm và tìm hiểu. Một trong những triết lý đó là wabi-sabi.

Wabi-sabi bắt nguồn từ học thuyết Zen (thiền) trong Phật giáo Nhật Bản, bắt nguồn từ ba dấu hiệu tồn tại theo giáo lý nhà Phật là vô thường - đau khổ - không bản ngã.

 

Nếu để cắt nghĩa cụm từ wabi-sabi thì “wabi” có nghĩa là tính tối giản, không vĩnh cửu, không hoàn hảo còn “sabi” để chỉ ảnh hưởng của thời gian lên vật thể, con người theo năm tháng. Kết hợp lại với nhau, wabi-sabi đề cao việc chấp thuận sự việc, sự vật trên đời vốn có khiếm khuyết, vốn phải già đi, cũng như tìm thấy vẻ đẹp trong sự không hoàn hảo.

Hai yếu tố của cụm từ khi kết hợp lại bổ sung và hoàn chỉnh lẫn nhau tại thành triết lý sống độc đáo của người Nhật. Wabi-sabi là triết lý sống tập trung vào tìm kiếm vẻ đẹp trong mọi vật, nhìn thấy vẻ đẹp trong bản chất tự nhiên và thô sơ của sự vật, sự việc. Wabi-sabi là chấp nhận mọi việc, mọi thứ như vốn có: không hoàn hảo, không vĩnh viễn, không toàn vẹn. Wabi-sabi đề cao tính đơn giản và vẻ đẹp nguyên bản của sự vật, của cuộc sống. Triết lý này cũng đề cao cuộc sống vượt lên trên những phù phiếm xa hoa của vật chất.

 

Bắt đầu nhen nhóm từ khoảng thế kỷ XII – XIV, wabi-sabi ban đầu là kết quả của sự xâm nhập Đạo giáo và đặc biệt là Thiền Phật vào cách sống và cảm nhận về cái đẹp của người Nhật. Mãi đến thế kỷ XVI sự phát triển rực rỡ của trà đạo Nhật Bản, triết lý này mới thực sự hoàn thiện để bước lên vị trí độc tôn trong quan niệm thẩm mỹ của xứ Phù Tang.

Với người Nhật, wabi-sabi có vai trò không thua kèm so với quan niệm phong thuỷ trong đời sống của người Trung Quốc. Không chỉ là linh hồn của nghệ thuật trà đạo Nhật, wabi-sabi là nấc thang đo thẩm mỹ cho mọi lĩnh vực nghệ thuật và cuộc sống của quốc gia này, từ kiến trúc, thơ hội họa, cho đến kịch.

 

So sánh một cách rộng lớn hơn, wabi-sabi chiếm vị trí linh thiêng trong đề thờ Nhật với những giá trị thẩm mỹ giống như triết lý hoàn mỹ Hy Lạp ảnh hưởng lên văn hoá phương Tây.

Thế nhưng trái với quan điểm phương Tây luôn đề cao vẻ đẹp cầu toàn, wabi-sabi đề cao vẻ đẹp của sự không hoàn hảo và cho rằng hoàn hảo là điều không tưởng và trái với tự nhiên. Wabi-sabi khuyến khích con người chấp nhận và mở lòng với những khiếm khuyết trong cuộc sống, để từ đó cuộc sống trở nên nhẹ nhàng và dễ dàng hơn.

Minh Hương