Hãy đồng cảm, ngưng phàn nàn sẽ giúp bạn tìm thấy hạnh phúc

 

HÃY ĐỒNG CẢM, NGƯNG PHÀN NÀN SẼ GIÚP BẠN TÌM THẤY HẠNH PHÚC

Một nhà văn trong chuyến công tác của mình, tình cờ đã nhìn thấy một chiếc taxi rất đặc biệt. Người tài xế taxi ăn mặc rất lịch thiệp, xe cũng rất sạch sẽ.

Người tài xế nọ nói với nhà văn: “Thực ra, lúc mới bắt đầu công việc này, xe của tôi không có sự phục vụ toàn diện như vậy. Tôi giống những người khác, thích phàn nàn, thời tiết xấu, thu nhập ít ỏi, ùn tắc giao thông và đường phố lộn xộn, mỗi ngày đều trôi qua rất tồi tệ”.

Cho tới một ngày, tôi ngẫu nhiên nghe được một câu chuyện trên đài phát thanh, làm thay đổi suy nghĩ của tôi. Chương trình radio đó đã mời tới tiến sĩ Wayne Dyer – bậc thầy truyền cảm hứng, để ông giới thiệu về cuốn sách mới của mình.

Cuốn sách tập trung giải thích một quan điểm: Ngừng phàn nàn và ngừng ca thán mỗi ngày, làm như vậy sẽ khiến cho bất kỳ ai cũng đều có thể đạt được thành công. Ông ấy đã thức tỉnh tôi, cuộc sống tồi tệ trước đây của tôi thực chất chính do sự phàn nàn không ngừng của tôi tạo thành. Chính vì vậy tôi đã quyết định thay đổi.

Năm đầu tiên, tôi chỉ đơn giản mỉm cười với tất cả những hành khách tới với mình, thu nhập của tôi liền tăng gấp đôi.

Năm thứ hai, tôi dùng sự chân thành bày tỏ quan tâm tới vui, buồn, giận dữ của mỗi một hành khách, đồng thời an ủi họ, thu nhập của tôi lại tăng lên gấp đôi.

Năm thứ ba, cũng chính là năm nay, tôi đã biến chiếc taxi của tôi trở thành chiếc taxi năm sao hiếm có ở Mỹ.

Ngoài thu nhập được nâng cao, tôi còn trở nên nổi tiếng, bây giờ nếu muốn đi xe của tôi, khách đều phải gọi điện đặt trước. Còn ngài là một khách hàng tôi thuận đường chở”.

Những điều người tài xế nói khiến cho nhà văn cảm thấy vô cùng kinh ngạc. Nhà văn không ngừng tự suy ngẫm về bản thân mình, thực ra trong cuộc sống thường ngày, chúng ta vẫn thường xuyên ca thán, phàn nàn.

Ông quyết định sẽ thay đổi chính mình, ông dựa trên câu chuyện của người tài xế viết thành một cuốn sách. Sau đó có độc giả sau khi đọc xong đã thử làm theo, cuộc sống thực sự đã thay đổi. Sự thay đổi này khiến cho nhà văn hiểu được việc ngừng phàn nàn, ca thán có sức mạnh lớn như thế nào.

Chỉ cần mong muốn vượt qua khốn cảnh, thay đổi thái độ than thở, phàn nàn mà tích cực, chủ động làm những việc bạn nên làm bây giờ, như vậy nhất định sẽ gạt bỏ được khó khăn, tiếp tục theo đuổi những mục tiêu tiếp theo.

Hãy cùng nhau hạ quyết tâm, vứt bỏ thói quen phàn nàn không tốt này!

St

 

 

CẢM THỤ HẠNH PHÚC: TỪ GÓC NHÌN TÂM LÝ HỌC TÍCH CỰC ĐẾN TRẢI NGHIỆM SỐNG SÂU SẮC

 

Trong xã hội hiện đại, khái niệm hạnh phúc thường bị giản lược thành những khoảnh khắc vui vẻ thoáng qua hoặc những thành tựu vật chất hữu hình. Tuy nhiên, dưới lăng kính của tâm lý học hành vi và triết học hiện sinh, hạnh phúc thực thụ là một cấu trúc đa tầng phức tạp và tinh tế.

 

Một người được xem là đạt mức độ cảm thụ hạnh phúc cao nhất không phải là người tối đa hóa sự hưởng thụ, mà là người kiến tạo được sự hài hòa đồng thời giữa các khía cạnh nội tại và ngoại tại. Dưới đây là phân tích chuyên sâu về 7 tầng bậc cấu thành nên một đời sống tinh thần viên mãn.

 

1. Tầng đầu tiên và cũng là lớp nền trực tiếp nhất của hạnh phúc chính là trải nghiệm cảm xúc. Tuy nhiên, một hiểu lầm phổ biến là đánh đồng hạnh phúc với việc loại bỏ hoàn toàn cảm xúc tiêu cực. Theo các nghiên cứu về tâm lý học tích cực, một người có chỉ số hạnh phúc cao (High Subjective Well-being) là người duy trì được tỷ lệ cảm xúc tích cực như bình an, biết ơn, yêu thương ổn định hơn so với cảm xúc tiêu cực.

 

2. Tầng thứ hai của hạnh phúc gắn liền với cảm giác thân thể (Sensation). Một đời sống nội tâm phong phú sẽ trở nên vô nghĩa nếu nó được chứa đựng trong một cơ thể kiệt quệ.

Hạnh phúc sâu sắc đòi hỏi một cơ thể đủ khỏe mạnh và tinh nhạy để cảm nhận sự sống: ăn thấy ngon, ngủ thấy sâu và từng hơi thở đều mang lại sự dễ chịu. Đây là nền tảng sinh học cho mọi hoạt động tâm lý cấp cao.

 

Ngược lại, tình trạng căng thẳng mãn tính (chronic stress) hay kiệt quệ thần kinh sẽ làm cùn mòn khả năng cảm thụ niềm vui.

Những người đạt mức hạnh phúc cao luôn duy trì sự kết nối chặt chẽ giữa thân và tâm (Mind-Body Connection).

 

3. Vượt lên trên nhu cầu sinh học, con người cần được nuôi dưỡng bởi những đam mê và sở thích cá nhân. Đây không đơn thuần là giải trí, mà là cách để nuôi dưỡng một bản ngã lành mạnh. Trong tâm lý học, trạng thái hạnh phúc thăng hoa nhất thường xuất hiện khi con người chìm đắm vào một hoạt động mà họ yêu thích đến mức quên đi thời gian và không gian, được gọi là trạng thái dòng chảy (Flow State).

 

Sở thích phản ánh đúng bản chất con người, là nơi chúng ta được là chính mình mà không cần chứng minh với bất kỳ ai. Dù bận rộn đến đâu, người hạnh phúc luôn dành một không gian riêng tư, đều đặn cho những điều mình yêu. Nếu thiếu đi tầng bậc này, cuộc sống dễ rơi vào trạng thái cạn kiệt cảm xúc và trở nên máy móc.

 

4. Nhiều người sở hữu đầy đủ điều kiện vật chất nhưng lại mất đi khả năng tận hưởng. Tầng thứ tư của hạnh phúc liên quan đến sự cho phép bản thân được thụ hưởng thành quả lao động. Điểm khác biệt của người có mức cảm thụ hạnh phúc cao là họ thực hành sự tận hưởng có ý thức (Mindful Enjoyment) thay vì tiêu thụ vô thức.

 

5. Họ biết cách thưởng thức cái đẹp, sự yên tĩnh và những khoảnh khắc đời thường mà không mang cảm giác tội lỗi. xứng đáng của một lối sống tỉnh thức. Đây là nghệ thuật sống chậm lại để cảm nhận sâu hơn, giúp tái tạo năng lượng cho não bộ và tinh thần.

 

6.Thành tựu là một yếu tố quan trọng trong tháp nhu cầu của Maslow, nhưng nó không phải là biến số duy nhất của hạnh phúc. Ở tầng này, hạnh phúc bền vững được xây dựng khi các thành tựu đạt được phù hợp với hệ giá trị cốt lõi của cá nhân, chứ không phải do chạy theo các chuẩn mực áp đặt của xã hội.

 

Người hạnh phúc tìm thấy niềm vui trong cảm giác tiến bộ (Sense of Progress) và sự phát triển bản thân mỗi ngày, dù là những bước đi chậm rãi. Họ sở hữu tư duy "biết đủ" để không bị mắc kẹt trong vòng xoáy tham vọng vô tận "chưa bao giờ là đủ".

 

7. Tầng sâu nhất và bền vững nhất của hạnh phúc nằm ở mối quan hệ và ý nghĩa cuộc đời. Con người là sinh vật xã hội, do đó, sự cô lập là kẻ thù của hạnh phúc. Một người đạt trạng thái viên mãn thường sở hữu những mối quan hệ chất lượng (Quality Relationships) – nơi họ cảm thấy được thấu hiểu, chia sẻ và thuộc về (Sense of Belonging).

 

Hơn nữa, hạnh phúc đỉnh cao thường đến khi con người vượt lên trên cái tôi cá nhân để sống vì những điều lớn lao hơn: đóng góp cho cộng đồng, phụng sự xã hội hoặc truyền lại những giá trị tốt đẹp. Khi bản thân không còn là trung tâm duy nhất của vũ trụ, nỗi đau cá nhân thường nhỏ lại và niềm vui trở nên mênh mông hơn.

 

Cuối cùng, hạnh phúc không nằm ở việc tối ưu hóa một yếu tố riêng lẻ nào, mà nằm ở sự tương quan cân bằng giữa tất cả các tầng bậc trên. Đó là sự giao thoa nhịp nhàng giữa cảm xúc ổn định và cơ thể khỏe mạnh, giữa sở thích cá nhân và thành tựu xã hội, giữa việc tận hưởng hiện tại và định hướng tương lai, giữa phát triển bản thân và kết nối với cộng đồng.

 

Hoàng Thi

 

HẠNH PHÚC TỪ NHỮNG ĐIỀU GIẢN DỊ

Mỗi nền văn hóa có cách định nghĩa và theo đuổi hạnh phúc riêng. Trong khi nhiều người gắn hạnh phúc với sự giàu có, thành công, một số triết lý lại tìm thấy niềm vui trong những điều giản dị.

 

Ikigai - lý do để thức dậy mỗi sáng

Ikigai là triết lý sống của người Nhật, nghĩa là lý do tồn tại, kết hợp giữa đam mê, kỹ năng, giá trị cá nhân và đóng góp cho xã hội. Đây không chỉ là công việc mà là điều mang lại niềm vui và mục đích sống mỗi ngày.

Khắp Nhật Bản, từ thành phố sôi động như Tokyo đến các làng quê yên bình, Ikigai hiện diện trong việc chăm sóc gia đình, theo đuổi sở thích như làm gốm, vẽ tranh hay tham gia các hoạt động cộng đồng.

Người Nhật tin rằng, tìm ra Ikigai giúp cuộc sống ý nghĩa hơn, dù là qua những điều giản dị như uống trà sáng hay nỗ lực trong công việc sáng tạo.

 

Tại Okinawa, Ikigai không chỉ là yếu tố góp phần vào tuổi thọ cao, mà còn là động lực để vượt qua nhịp sống hối hả. Triết lý này không chỉ nuôi dưỡng hạnh phúc mà còn được chứng minh giúp giảm nguy cơ bệnh tim, mang lại sức khỏe toàn diện cho người Nhật. Theo nghiên cứu từ Đại học Tohoku, những người có Ikigai có nguy cơ tử vong do bệnh tim thấp hơn khoảng 37,5% so với những người không có.

 

Hygge - nghệ thuật tận hưởng những điều nhỏ bé

Theo Báo cáo Hạnh phúc thế giới 2023, Đan Mạch xếp thứ hai trong số các quốc gia hạnh phúc nhất thế giới. Một trong những lý do là triết lý sống Hygge, tập trung vào sự ấm cúng, thoải mái và tận hưởng những khoảnh khắc giản đơn.

Hygge không cần những điều xa hoa mà có thể là một tách trà nóng vào ngày mưa, một buổi tối quây quần bên gia đình, hay cảm giác ấm áp khi đọc sách dưới ánh đèn vàng. Người Đan Mạch tin rằng, hạnh phúc không nằm ở sự xa hoa hay phô trương, mà chính là những khoảnh khắc đời thường mang lại cảm giác bình yên và dễ chịu.

 

Không có số liệu cụ thể đo lường trực tiếp tác động của Hygge đến sức khỏe tinh thần. Tuy nhiên, các nghiên cứu chung cho thấy, những yếu tố cốt lõi của Hygge có thể giúp giảm căng thẳng, cải thiện tâm trạng và tạo ra sự thoải mái, kết nối xã hội.

Điều này cũng giải thích vì sao Đan Mạch có tỷ lệ mắc bệnh trầm cảm thấp hơn so với một số quốc gia phương Tây khác.

 

Theo Cơ quan Thống kê châu Âu (Eurostat), năm 2021, tỷ lệ trầm cảm mãn tính ở Đan Mạch là khoảng 8,1%, thấp hơn so với Thụy Điển (11,7%) và Đức (11,6%). Việc tận hưởng những khoảnh khắc giản dị giúp người Đan Mạch duy trì trạng thái tinh thần tích cực, ngay cả trong những thời điểm khó khăn.

 

Không chỉ giới hạn trong đời sống cá nhân, Hygge còn ảnh hưởng đến cách người Đan Mạch xây dựng xã hội. Chính phủ nước này chú trọng đến phúc lợi xã hội, đảm bảo công dân có thời gian nghỉ ngơi và cân bằng giữa công việc và cuộc sống, góp phần tạo nên một xã hội hài lòng và bền vững.

 

Sống chậm và tối giản

Ở Việt Nam, dù không có một thuật ngữ cụ thể như ikigai hay Hygge, nhưng tinh thần "sống chậm" và "tối giản" ngày càng được nhiều người theo đuổi. Giữa nhịp sống đô thị hối hả, nhiều người Việt đang tìm đến lối sống chậm, trân trọng từng khoảnh khắc và giảm bớt những thứ không cần thiết để tìm thấy sự thanh thản trong tâm hồn.

 

Khảo sát từ Indochina Research (2023) cho thấy 70% người Việt ở đô thị cảm thấy hạnh phúc hơn khi tham gia các hoạt động giúp họ sống chậm lại, như dành thời gian cho gia đình hoặc thực hành chánh niệm.

Những người theo đuổi lối sống này tin rằng, hạnh phúc không nằm ở việc sở hữu nhiều thứ, mà ở khả năng cảm nhận trọn vẹn những điều giản dị. Một ly cà phê sáng với hương thơm nhẹ nhàng, một buổi chiều thong dong trên con phố nhỏ hay khoảnh khắc ngồi lặng yên bên biển lặng đều có thể mang lại niềm vui và sự cân bằng.

 

Từ những quán cà phê yên tĩnh ở Hà Nội, Sài Gòn, đến những khu vườn nhỏ trên sân thượng hay những chuyến đi về miền quê, người Việt ngày càng hướng tới sự cân bằng giữa công việc và đời sống tinh thần. Lối sống tối giản cũng giúp nhiều người tìm thấy niềm vui trong sự giản đơn, thay vì chạy theo vật chất hay những giá trị bên ngoài.

 

Dù theo đuổi hạnh phúc theo cách nào, điểm chung của những triết lý trên đều nhấn mạnh vào sự cân bằng và biết đủ. Hạnh phúc không nhất thiết phải là những thành tựu lớn, mà có thể đến từ những điều nhỏ bé nhưng ý nghĩa trong cuộc sống hằng ngày.

Mỗi người hãy thử nhìn lại cuộc sống của mình và tự hỏi: “Điều gì thực sự mang lại niềm vui cho bạn?”. Đó có thể là một công việc đầy đam mê, những khoảnh khắc ấm áp bên người thân, hay đơn giản là một buổi sáng bình yên không vội vã. Hạnh phúc không phải là đích đến xa xôi, mà chính là hành trình chúng ta đang đi qua mỗi ngày...

Ánh Nguyệt