NỖI SỢ… THÀNH CÔNG?
Bạn có biết, người ta
không chỉ sợ thất bại mà còn có nỗi sợ thành công?
Sợ thất bại là một nỗi sợ phổ biến, khiến cho chúng ta đánh mất nhiều cơ
hội quý giá trong cuộc sống.
Khi chúng ta quá e ngại những rủi ro có thể xảy đến để rồi không dám vươn
lên trong công việc cũng như trong cuộc sống – bất kể nỗi sợ này thuộc về ý thức
hay tiềm thức - cuộc đời chúng ta dặm chân tại chỗ, sớm muộn gì chúng ta cũng
trở nên lạc hậu và thua kém người khác - những người cầu tiến và không ngừng
vươn lên.
Bản chất của nỗi sợ thành công
Nỗi sợ thành công được chẩn đoán và phát hiện lần đầu tiên bởi nhà tâm lý học Matina Horner vào những năm 1970. Những kết quả nghiên cứu của bà liên
quan đến nỗi sợ thành công ở phụ nữ là nguồn cơn của nhiều cuộc tranh cãi về nữ
quyền lúc bấy giờ.
Từ đó đến nay, người ta đã và đang nghiên cứu nhiều hơn về nỗi sợ này, và
cả giới khoa học lẫn tâm lý học ngày nay đều khẳng định rằng nỗi sợ thành công
tồn tại như nhau ở cả nam và nữ.
Nỗi sợ thành công có nhiều điểm tương đồng với nỗi sợ thất bại. Chúng có
nhiều triệu chứng tương tự nhau, và cả hai nỗi sợ đều kìm hãm chúng ta trên
đường đời, khiến chúng ta trì hoãn hoặc mãi mãi không hiện thực hóa được những
ước mơ và mục tiêu cuộc đời.
Những biểu hiện
Vấn đề lớn nhất khiến nhiều người chúng ta không dứt bỏ được nỗi sợ thành
công chính là bởi trong phần lớn các trường hợp, nỗi sợ này tồn tại một cách vô
thức.
Chính họ cũng không nhận ra là mình đang kìm hãm chính bản thân mình trong
việc gặt hái thành công cũng như làm những công việc mình thực sự yêu thích.
Nếu bạn có một hoặc vài trong số những dấu hiệu sau, hẳn là bạn đang ít
nhiều mang trong mình nỗi sợ thành công:
Thay vì vui mừng hay tự hào, bạn lại có cảm giác tội lỗi khi mình làm
thành công một việc gì đó, hoặc khi mình vừa chiến thắng một cuộc thi hay thử
thách.
Vì bạn e ngại rằng khi mình đang đứng trên đỉnh vinh quang như thế, thì
những bạn bè, người thân hay đồng nghiệp của bạn sẽ buồn hoặc khó chịu vì họ
không được như thế.
Bạn thường xuyên thỏa hiệp, thậm chí hy sinh những ước muốn hoặc mục tiêu
của bản thân để không phải bị người khác căm ghét hay tị nạnh, để giữ hòa khí
trong nhóm làm việc hoặc trong gia đình.
Bạn sẵn sàng dứt bỏ công việc hoặc những ước mơ chính đáng của bản thân
bằng cách tự huyễn hoặc rằng mình không đủ năng lực để thực hiện chúng.
Bạn cho rằng nếu mình có đạt được thành công đi chăng nữa, mình cũng sẽ
không biết làm sao để duy trì thành công.
Kết cuộc, sự tự ti đó khiến bạn thất bại thật, thậm chí càng lúc càng tụt
hậu so với trước kia. Khi điều này xảy ra, bạn lại tự đắc rằng: “Thấy chưa,
mình đã nghĩ đúng!”.
Vượt qua nỗi sợ thành công
Trước hết, hãy nhìn nhận thành công một cách thực tế và đúng đắn hơn. Đừng
quá hy vọng vào kết quả như mong muốn, nhưng cũng đừng quá chú tâm vào những
rủi ro.
Thay vào đó, hãy tập trung vào những gì có thể xảy ra, và những gì bạn có
thể làm được. Hãy dành 15 phút để xem xét lại những mục tiêu quan trọng của
cuộc đời và những nỗi sợ của bản thân bạn,
Để vượt qua những nỗi sợ đó, bạn hãy vạch ra kế hoạch dự phòng, bắt đầu
bằng việc xác lập khối lượng và thời gian làm việc của mình trong công sở. Một
khi đã sắp xếp được công việc một cách khoa học, bạn có thể tự đặt ra quy định
cho bản thân mình, chẳng hạn như phải luôn có mặt ở nhà trước 7 giờ tối. Bạn có
thể trình bày điều này với cấp trên ngay khi được đề bạt chức vụ mới.
Với một kế hoạch dự phòng gồm đầy đủ giải pháp cho mọi sự lo lắng của
mình, bạn sẽ xua tan được nỗi sợ, yên tâm tận hưởng thành công và một cuộc sống
cân bằng giữa gia đình và mong muốn cá nhân.
Khánh Đan