Hiển thị các bài đăng có nhãn Học tập. Hiển thị tất cả bài đăng
Hiển thị các bài đăng có nhãn Học tập. Hiển thị tất cả bài đăng

Thứ Ba, 18 tháng 8, 2026

Bác sĩ Nhật chỉ cách “học ít hiểu nhiều”

 

BÁC SĨ NHẬT CHỈ CÁCH “HỌC ÍT HIỂU NHIỀU”

 

Với kiến thức hơn 30 năm nghiên cứu và giảng dạy về thần kinh và tâm lý học, tác giả Zion Kabasawa đã nhấn mạnh rằng, bạn không cần phải có trí thông minh xuất chúng hay bộ nhớ siêu phàm mà chỉ cần nắm rõ phương pháp “học đúng” thì bạn sẽ đạt được mọi mục tiêu học tập.

 

Dựa trên những kiến thức hơn 30 năm nghiên cứu khoa học thần kinh và kinh nghiệm giảng dạy trực tiếp cho 5.000 người và qua Internet hơn 400.000 người, tác giả đã kỳ công chắp ghép những mảng kiến thức học thuật nghiên cứu hàn lâm kết hợp với những dẫn chứng chi tiết để tạo nên chuỗi phương pháp thú vị về kỹ năng ghi nhớ, bài tập thực hành đơn giản, dễ hiểu khi khởi đầu sự học.

 

Định hướng phương pháp học để khởi động lại từ số 0

Từ những góc tiếp cận sự học của nhiều giới, Zion Kabasawa đã đưa ra vấn đề: có bao giờ bạn đầu tư thời gian giữa bộn bề công việc để học mà rốt cuộc kết quả không như mong muốn? Bạn cắm đầu học nhưng không hiệu quả chính là một sự lãng phí? Nhiều người còn tự phụ bản thân không thông minh, “học đâu quên đó”.

Vì không có phương pháp đúng, họ rơi vào trạng thái học lãng phí và bị kẹt vào trong cái đầm không đáy.

 

Nếu ta học với tâm trạng hứng khởi, não sẽ tiết ra dopamine (hormone hạnh phúc) giúp nâng cao khả năng tập trung, cải thiện năng lực ghi nhớ và tăng hiệu suất học tập. Ngược lại, con người làm việc gì đó mà họ cảm thấy khổ sở, não sẽ tiết ra “cortisol” làm suy giảm hoạt động của hồi hải mã - nơi lưu giữ thông tin.

 

“Nghĩa là nếu ta bị stress thì năng lực ghi nhớ sẽ giảm sút. Chính vì vậy, bằng việc làm cho não cảm thấy vui vẻ, bạn có thể đạt được kết quả học tập tuyệt vời. Khi học trở thành niềm vui, chúng ta sẽ ở trong trạng thái “cứ học thôi” và muốn học mãi không ngừng.

Khi đó, việc học hoàn toàn không lãng phí và chúng ta sẽ thu được kết quả như mong muốn”,

 

Nguyên tắc đầu tiên của việc học chính là định hướng phương pháp học. “phương pháp học quyết định đến 90% kết quả. Những người nắm rõ phương pháp học thường có khả năng lĩnh hội kiến thức trong thời gian nhất, là đòn bẩy tạo sức bật giúp bạn khởi động lại từ con số 0”, Zion Kabasawa cho biết.

 

Đặc biệt, cuốn sách Làm sao học ít hiểu nhiều còn tiết lộ cho người đọc hàng loạt phương pháp học tập tinh giản, giúp tiết kiệm thời gian, công sức học tập. Đó có thể là: Phương pháp phát huy ưu điểm, khắc phục nhược điểm; phương pháp bắt chước một cách “ngoan ngoãn”; phương pháp tìm đối tượng để học theo, chiến lược học tập của học sinh và người đi làm…

 

Tác giả còn khuyến khích bạn đọc tận dụng các phương tiện truyền thông để chia sẻ kiến thức, học hỏi lẫn nhau… “Ngày nay, bất kỳ ai cũng có thể đăng thông tin trên Internet như: Viết bài lên blog, trên Facebook, Twitter, đăng video lên YouTube… đều miễn phí.

Và để có thể chia sẻ kiến thức, bạn cần phải tổ chức và tái hiện trải nghiệm, kinh nghiệm, thông tin và kiến thức của mình. Quá trình này sẽ giúp bạn tăng cường trí nhớ về điều đã học, khả năng viết lách được nâng cao…

 

3 giai đoạn của sự học theo phương pháp “Shuhari”

Tác giả Zion Kabasawa giúp người đọc hiểu hơn về phương pháp học “Shuhari” của người Nhật, được cho là hình thành từ phương châm “tuân theo các nghi lễ chuẩn mực, rồi bứt phá, dần dần tách ra và quên đi sách vở” của trà sư Rikyū Sen.

 

Trong giới trà đạo, võ sĩ đạo và nghệ thuật truyền thống, Shuhari được biết đến như phương pháp luận nhằm nhìn thấu sự vật, đồng thời biểu thị mối quan hệ sư đồ và tác phong học tập.

 “Shu” là học theo phong cách được thầy chỉ dạy và cố gắng tuân thủ phong cách đó. “Ha” là nắm vững phong cách thầy chỉ dạy rồi bứt phá và nghiên cứu phong cách khác. “Ri” là mở rộng ranh giới của bản thân và tách ra làm theo phong cách riêng hoàn toàn độc lập.

 

Đơn giản lĩnh hội triệt để cái cơ bản. Sau đó, thử nghiệm nhiều phương thức và mô hình khác nhau. Cuối cùng là xác lập phong cách của riêng mình.

Khi dấn thân vào sự học, mỗi người nên dốc hết sức thực hiện ngay từ bây giờ và tập trung cho hiện tại. Đừng suy nghĩ về việc còn một năm nữa sẽ đến kỳ thi, mà bây giờ hãy nghĩ: “Hôm nay, mình sẽ học ba tiếng”.

 

Zion Kabasawa đã tỏ ra là một tác giả hàng đầu trong việc kết hợp kiến thức khoa học thần kinh đúc kết thành những phương pháp đơn giản, dễ áp dụng… Những kiến thức trong sách, thay vì trình bày, liệt kê một cách khô khan, nó lại được sắp xếp một cách theo trình tự logic từ bước cơ bản giúp người đọc hiểu rõ phương pháp bắt đầu học tập khởi động lại từ số 0 đến bước ngoặt cam kết học tập trong 10 năm và học tập suốt đời.

 

Giữa nhiều đầu sách về kỹ năng, ấn phẩm đưa ra bức tranh tổng thể nhất về phương pháp học tránh lãng phí, cách người học tạo “động lực dopamine” với phương pháp “vui vẻ” hóa não bộ… từ đó, dung nạp kiến thức hiệu quả hơn.

 

“Học tập không phải là thứ “phải làm”, cũng không phải là “công việc”. Khi thay đổi tư duy, sự học là niềm vui, chúng ta sẽ ở trong trạng thái “cứ học thôi” và muốn học mãi không ngừng, khi đó, việc học hoàn toàn không lãng phí và chúng ta bắt đầu tiến bộ trên con đường phát triển bản thân và sự nghiệp”.

 

Bình Nguyễn

 

* Zion Kabasawa là một bác sĩ tâm thần kiêm nhà văn. Ông sinh năm 1965 ở Sapporo và tốt nghiệp ĐH Y Sapporo năm 1991. Ông học ba năm tại ĐH Illinois ở Chicago, Mỹ từ năm 2004.

Sau khi về nước, ông thành lập Viện Nghiên cứu Tâm lý học Kabasawa. Tạp chí điện tử của ông - Seishinkai Kabasawa Zion kouseiki merumaga (tạm dịch: Tạp chí điện tử chính thức của bác sĩ tâm thần Kabasawa Zion) - là một trong những tạp chí điện tử được phát hành rộng rãi nhất tại Nhật Bản. Ông tận dụng các phương tiện truyền thông mạng xã hội, như Facebook và Twitter, để phổ biến tri thức về tâm lý học và tâm thần học.

 

“Làm sao học ít hiểu nhiều” là quyển sách cực kỳ thú vị lý giải tận cùng bản chất của việc học và những chỉ dẫn thực tiễn phương pháp học để giúp người đọc vừa tiết kiệm công sức, vừa đạt hiệu quả tối đa.

Thứ Sáu, 26 tháng 12, 2025

Phương pháp đọc sách hiệu quả và nhớ lâu

 

PHƯƠNG PHÁP ĐỌC SÁCH HIỆU QUẢ VÀ NHỚ LÂU

 

Đọc sách là một thói quen rất tốt. Tuy nhiên, bạn có hay đọc xong một cuốn sách và sau đó chẳng nhớ gì? Thật là lãng phí khi chúng ta đã dành thời gian đọc nhưng lại không thu thập được kiến thức bền vững ứng dụng cho cuộc sống. 

bí quyết khiến việc đọc sách đem đến nhiều kiến thức và giá trị lâu dài cho chính mình.

 

1. Chọn lựa sách cẩn thận trước khi đọc

Chọn sách phù hợp là bước đầu tiên và quan trọng giúp bạn đạt mục tiêu đọc sách hiệu quả. Trước khi đọc một quyển sách, bạn nên tìm hiểu kỹ để chắc chắn rằng quyển sách đó là phù hợp cho bạn.

Có một số cách để lựa chọn sách hiệu quả:

·       Đọc trước phần tóm tắt sách, thông tin tác giả, hay thậm chí là một vài chương của quyển sách trước khi quyết định mua nó

·       Tham khảo phần nội dung sách trên những trang giới thiệu và review sách như Blinkist, Goodreads, Booklist, Library Thing,...

·       Tham khảo ý kiến từ bạn bè, cộng đồng độc giả đã đọc sách để hiểu thêm về những giá trị mà quyển sách đó đem lại cho người đọc

 

2. Chọn hình thức sách phù hợp

Việc lựa chọn hình thức sách phù hợp sẽ giúp bạn cảm thấy hứng thú và đọc sách hiệu quả hơn. Với sự phát triển của công nghệ, việc đọc sách không chỉ giới hạn ở sách giấy, sách in. Có rất nhiều hình thức khác nhau mà bạn có thể lựa chọn như sách điện tử (ebook), sách nói hay podcast, tuỳ thuộc vào sở thích của bạn.

 

3. Rèn luyện kỹ năng đọc nhanh 

Với mục đích đọc để thu thập thông tin, xử lý một lượng thông tin lớn hay bạn là người không có nhiều thời gian thì đọc sách nhanh là kỹ năng rất cần thiết. Kỹ năng đọc nhanh giúp có được lượng kiến thức mới nhanh hơn và tiết kiệm thời gian. 

 

Skimming (đọc lướt) cũng là kỹ năng quan trọng giúp bạn đọc sách đúng cách. Việc đọc lướt các trang mục lục, tóm tắt, tiêu đề chương và một số phần khác sẽ giúp bạn có một bức tranh tổng thể về cuốn sách. Vì thế, khi đọc từng phần cụ thể, bạn sẽ dễ dàng hình dung và liên kết nội dung các phần lại với nhau.

 

4. Đọc sách chủ động

Việc đọc chủ động diễn ra khi người đọc chủ động tham gia vào quá trình đọc sách, tài liệu. Tuỳ thuộc vào mục đích đọc và tài liệu đọc, có nhiều cách khác nhau giúp bạn tương tác với cuốn sách, từ đó bạn sẽ không cảm thấy nhàm chán khi đọc sách và có thể hiểu sâu hơn về nội dung cuốn sách:

 

·       Đặt câu hỏi: Bạn suy nghĩ gì về ý kiến của tác giả? Có điểm nào bạn muốn tìm hiểu thêm? Thông tin mà tác giả cung cấp có thể áp dụng cho cuộc sống/ việc học tập/ công việc của bạn như thế nào?... Việc tự đặt cho mình những câu hỏi sẽ giúp bạn hiểu sâu hơn và rèn luyện kỹ năng tư duy phản biện

·       Đọc có trọng tâm cụ thể: Kỹ năng này đặc biệt quan trọng khi bạn nghiên cứu các loại sách chuyên ngành. Việc ghi nhớ thông tin cần tìm kiếm sẽ giúp bạn tiết kiệm thời gian, công sức. 

 

5. Xây dựng kỹ năng ghi chú và highlight ý chính khi đọc sách

Kỹ năng ghi chú là mấu chốt giúp bạn lấy được nhiều thông tin đáng giá nhất từ một cuốn sách non-fiction. Mỗi cuốn sách đều có cấu trúc các chương hay các mục. Trong đó, mỗi chương, mỗi mục chỉ chứa từ 3 đến 5 ý chính. Việc của bạn là tập trung tìm ra 3-5 thông điệp chính mà tác giả gửi gắm ở phần đó. 

 

Bạn nên tổng kết các ghi chú tại một nơi một cách có cấu trúc, dễ dàng tìm lại khi cần, ví dụ: sổ tay, ứng dụng Notion. Việc ghi chú, tóm tắt lại quyển sách là phương pháp rất hiệu quả giúp bạn ghi nhớ lâu hơn, thay vì chỉ đọc và để con chữ lướt qua mà không đọng lại gì.  

 

Chia sẻ những điều đã đọc được

Việc chia sẻ kiến thức và áp dụng chúng vào cuộc sống hàng ngày sẽ giúp bạn ghi nhớ cuốn sách lâu hơn. Sau khi hoàn thành cuốn sách, bạn nên dành thời gian để đọc lại những phần ghi chú và ngẫm nghĩ xem những điều trong quyển sách có thể giúp gì cho cuộc sống của bạn. Bạn cũng có thể chia sẻ lại những điều mình đã học được thông qua cuốn sách với bạn bè, người thân hoặc cùng thảo luận về các chủ đề đó trên những diễn đàn, hội nhóm liên quan.

 

Ngoài ra, hãy tận dụng mọi cơ hội để trải nghiệm và áp dụng những điều bạn đã học được từ sách vào cuộc sống, việc học tập hay công việc của bạn.

7. Yêu thích việc đọc sách

Bí quyết cuối cùng và cũng là bí quyết quan trọng nhất giúp việc đọc sách của bạn trở nên hiệu quả hơn, đó là hãy yêu việc đọc sách. Thay vì coi đó là việc phải-hoàn-thành hay mục tiêu cần phải thực hiện, hãy coi việc đọc sách là một cách để thư giãn, giải trí.

 

Nếu bạn cảm thấy quyển sách đó không phù hợp với mình, bạn hoàn toàn có thể bỏ qua và không nhất thiết miễn cưỡng hoàn thành chúng. Thay vào đó, hãy dành thời gian cho những quyển sách mà bạn yêu thích và đem lại nhiều giá trị cho bạn.